Περιοχή

Περιγραφή

Άγραφα - Σβόνη

(2.039 μ)

Η διαδρομή ξεκινάει από το χωριό Σάικα (Πετράλωνα), το οποίο βρίσκεται ΝΔ του Ανθηρού, στα όρια των νομών Καρδίτσας και Ευρυτανίας.
Ξεκινάμε από το πάνω καφενείο του χωριού και ακολουθούμε εντελώς Νότια πορεία, κόβoντας κορδέλες τον χωματόδρομο. Μετά από μισή περίπου ώρα στρίβουμε Δυτικά και ανηφορίζουμε ράχη που μας βγάζει στην κορυφογραμμή των Πετραλώνων (1576 μ), αφού πρώτα περάσουμε από χαρακτηριστική φουρκέτα του δρόμου (1424 μ). Συνεχίζουμε Νότια στην κορυφογραμμή των Πετραλώνων μέχρι το τριγωνομετρικό (1698 μ). Πίσω μας φοβερή θέα στο Φλυτζάνι.

Στη συνέχεια κατηφορίζουμε ΝΔ στο διάσελο που συνδέει Πετράλωνα και Σβόνη και συνεχίζουμε ανηφορικά προς την κορυφογραμμή της Σβόνης. Βγαίνουμε στην κορυφογραμμή και ύστερα από λίγο φτάνουμε στο τριγωνομετρικό. Η καταγεγραμμένη διαδρομή κατηφορίζει ΝΑ μέχρι τον χωματόδρομο, στο διάσελο Σβόνης - Πουλιού.
Σημειώνεται ότι αυτή δεν είναι η κλασσική ανάβαση στη Σβόνη αλλά μια πιο ενδιαφέρουσα λόγω θέας και πιο δύσκολη λόγω εκτεθειμένων κομματιών στην κορυφογραμμή των Πετραλώνων. Μέχρι την Σβόνη χρειάζονται περίπου 4 ώρες

Άγραφα - Φλυντζάνι

Ξεκινάμε από το χωριό Ανθηρό. Όμορφη ανάβαση σε μονοπάτι ή χύμα μέσα στο δάσος. Διασχίζουμε αρκετές φορές δασικό δρόμο ή και κατα διαστήματα τον ακολουθούμε. Καταλήγουμε σε διάσελο με θέα το φράγμα της λίμνης Πλαστήρα και από εκεί ακολουθούμε την κορυφογραμμή μέχρι την ψηλότερη κορυφή. Τα τελευταία μέτρα πριν τη κορυφή είναι εκτεθειμένα και θέλουν προσοχή

Άθως – Νέα Σκήτη

2.033 μ

Από το σημείο που μας αφήνει το καραβάκι ανηφορίζουμε τα σκαλιά για την Νέα Σκήτη. Φτάνουμε γρήγορα στο κέντρο της και συνεχίζουμε τα ανηφορικά σκαλοπάτια. Στα τελευταία σπίτια συναντάμε διασταύρωση. Αριστερά στρίβει για τη μονή του Αγ. Παύλου. Για την Σκήτη της Αγ. Άννας εμείς στρίβουμε δεξιά (νότια). Το μονοπάτι τραβερσάρει την πλαγιά, περνάει από όμορφο κτισμένο υπόστεγο και σιγά-σιγά μετατρέπεται σε καλντερίμι που να ανηφορίζει θυμίζοντας τα μονοπάτια στα Ζαγώρια και το Πήλιο. Σε λίγο συναντάμε τα πρώτα σπίτια της Αγ. Άννας και ακολουθώντας τον τσιμεντένιο δρόμο καταλήγουμε στο Κυριακό της Σκήτης όπου μπορούμε να ξεκουραστούμε ή και να κοιμηθούμε αν είναι αργά.

Από το Κυριακό ξεκινάει το πιοανηφορικό και απότομο κομμάτι της διαδρομής. Στην αρχή τσιμεντένια σκαλιά (περίπου 1500) μας οδηγούν μέσα από σάρες πιο ψηλά σε δάσος. Συνεχίζουμε την ανηφορική πορεία περνάμε υπόστεγο με πηγάδι χωρίς νερό, μια διασταύρωση για αγίασμα όπως μαρτυράει η τοποθετημένη πινακίδα και καταλήγουμε επιτέλους σε τραβέρσα που μας οδηγεί σε μπαλκόνι με ξύλινο σταυρό. Η θέα από εδώ είναι απλά ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΗ.

Συνεχίζουμε το τραβερσαροτό μονοπάτι προσπερνάμε τη διασταύρωση για Κατουνάκια και καταλήγουμε στη θέση Σταυρός. (1 ώρα από Αγ. Άννα). Είναι ένα κομβικό σημείο γιατί εδώ καταλήγουμε όλα τα μονοπάτια που οδηγούν στην κορυφή ενώ υπάρχει και βρύση με νερό (για να τρέξει πρέπει να την αφήσουμε τουλάχιστον 5 λεπτά ανοικτή). Με βόρεια κατεύθυνση αρχίζουμε πάλι να ανηφορίζουμε, περνάμε από πολύ όμορφο δάσος με καστανιές, για να καταλήξουμε στη Παναγιά, εκκλησία με χώρο που χρησιμεύει ως καταφύγιο. (2,5 ώρες από Σταυρό).

Στην Παναγία υπάρχει και πηγάδι που γεμίζει με νερό βροχής από τη στέγη που μάλλον δεν είναι πόσιμο αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί για πλύσιμο και μαγείρεμα. Σε γυμνό πια τοπίο παίρνουμε το μονοπάτι για την κορυφή που βρίσκεται ακριβώς από πάνω μας. Το μονοπάτι είναι ευδιάκριτο χτισμένο σε πολλά σημεία ενώ σε πολλές στροφές σιδερένιες βέργες το οριοθετούν. Σε 1,5 ώρα από την Παναγιά καταλήγουμε στην εντυπωσιακή κορυφή (2033 μ.) με τον μεγάλο σιδερένιο σταυρό και την Εκκλησία της Μεταμόρφωσης που μπορεί να χρησιμεύσει και σαν καταφύγιο ανάγκης.

ΑΧΛΑΤ ΤΣΑΛ

Αχλαδοβούνι

1.402 μ

Κορφή Αυγό

665μ.

Διάσχιση της κορφής Αυγό ή "Σταύρος Τσακίρης" (665μ.), με αρχή και τέλος την Ξάνθη.Το όρος Αυγό ή "Σταύρος Τσακίρης" (665μ.) βρίσκεται πλάι στην πόλη της Ξάνθης. Η καταγεγραμμένη διαδρομή είναι η διάσχιση του Αυγού, με αρχή και τέλος την Ξάνθη. Η ανάβαση προς την κορυφή γίνεται από το Καζίνο, ενώ η κατάβαση από το κλασικό μονοπάτι που διέρχεται από το Εκκλησιαστικό Λύκειο.

Ξεκινώντας από την κεντρική πλατεία παίρνουμε το δρόμο προς το καζίνο (30 λεπτά). Στην είσοδο του Καζίνου αφήνουμε τον δρόμο, και μπαίνουμε δεξιά μέσα στο δασάκι. Το πρώτο τμήμα είναι πολύ ανηφορικό (υπάρχουν κόκκινα σημάδια). Η διαδρομή μέχρι την κορυφή είναι πάνω στην κορυφογραμμή αρχικά μέχρι το πλατό (ίσιωμα). Η κορυφή φαίνεται μπροστά μας. Τα τελευταία μέτρα πριν την κορυφή είναι απότομα και απαιτούν πολύ προσοχή.

Η κατάβαση γίνεται από την κλασσικό μονοπάτι από τα ανατολικά του βουνού. Αφού κατεβούμε από τον κώνο της κορυφής τραβερσάρουμε τις πετρώδεις πλαγίες. Συναντάμε τη διασταύρωση προς Τσάλ αλλά συνεχίζουμε ευθεία έως την χαρακτηριστική ράχη με το εικονοστάσι. Από εκεί το μονοπάτι μπαίνει μέσα στο δάσος από πουρνάρια και στη συνέχεια στο πευκοδάσος μέχρι το πλατό (parking). Κατηφορίζοντας το δρόμο που περνά πλάι στο Εκκλησιαστικό Λύκειο φτάνουμε στο δρόμο που πηγαίνει προς Δράμα. Η κατάβαση μέχρι το κέντρο της πόλη μπορεί να γίνει είτε πηγαίνοντας αριστερά μέσα από τα σοκάκια της παλιά πόλης, είτε ευθεία μέσα από το πάρκο είτε ακολουθώντας το δρόμο.

ΑΧΛΑΤ ΤΣΑΛ

Αχλαδοβούνι

1.402 μ

Κορφή Καρπούζι

1284μ.

Tο βουνό Καρπούζι βρίσκεται πάνω από το χωριό Τοξότες του Νομού Ξάνθης και προσφέρει πανοραμική θέα προς τα στενά του Νέστου.

Η ανάβαση ξεκινά από το συνοικισμό Ίμερα σε υψόμετρο 460μ. Από την πλατεία του χωριού, ακολουθούμε τον χωματόδρομο προς τα βορειοανατολικά (συνέχεια του δρόμου μέχρι το χωριό). Στα 700 μέτρα περίπου ο χωματόδρομος περνά το κεντρικό ρέμα που κατεβαίνει από το βουνό. Λίγα μέτρα μετά το ρέμα, στα αριστερά μας, ξεκινά το σηματοδοτημένο με κόκκινη μπογιά μονοπάτι προς την κορυφή. Αρχικά πέρνα μέσα από πυκνό δάσος με θάμνους, κυρίως πουρνάρια, ενώ στη συνέχεια ακολουθεί την κορυφογραμμή που οδηγεί μέχρι την κορυφή Καρπούζι. Η ανάβαση έως την ψηλότερη κορυφή από το Καρπούζι απαιτεί 2 περίπου ώρες.

Από την κορυφή διακρίνουμε τις επόμενες δύο χαμηλότερες κορυφές του βουνού, τις οποίες θα περάσουμε ακολουθώντας την κορυφογραμμή προς τα δυτικά. Αρχικά κατεβαίνουμε στο διάσελο μεταξύ των δύο ψηλότερων κορυφών, και ανεβαίνουμε στην δεύτερη κορυφή με ύψος 1282μ. Η απόκρημνη ράχη από την δεύτερη κορυφή έως και την Tρίτη κορυφή έχει μήκος 900 μέτρα και έχει βαθμό δυσκολίας ΙΙ, αλλά είναι το πιο όμορφο τμήμα της διαδρομής, αφού στα δεξιά μας βλέπουμε τον ποταμό Νέστο.

Από την Τρίτη κορυφή 1145μ, κατευθυνόμαστε ευθεία προς τον συνοικισμό Ίμερα ακολουθώντας τα κόκκινα σημάδια, με συνεχόμενη ευθεία και κατηφορική πορεία. Σε 40 λεπτά φτάνουμε στο συνοικισμό Ίμερα που είναι και το σημείο εκκίνησης της διαδρομής.

ΒΑΛΙΑ ΚΑΛΝΤΑ

Κορυφή Φλέγκα

Η διαδρομή ξεκινά ομαλά από την Βωβούσα, ακολουθούμε τον κεντρικό ασφάλτινο δρόμο για Γιάννενα και λίγο πριν την σιδερένια γέφυρα στρίβουμε αριστερά στη θέση όπου υπάρχει και ξυλουργείο. Ακολουθούμε τον χωματόδρομο και στην διχάλα που συναντάμε αγνοούμε το παρακλάδι που φεύγει αριστερά και συνεχίζουμε ίσια παράλληλα με το ποτάμι. Στο σημείο συναντάμε και πινακίδα του Ε6. Προχωρούμε και περνάμε ένα συρμάτινο φράκτη, διασχίζοντας χωράφια, πάντα παράλληλα με το ποτάμι.

Αφήνοντας τα χωράφια , μπαίνουμε σε καλοπατημένο μονοπάτι και στη συνέχεια σε δάσος διασχίζοντας δύο ρέματα. Αφού περάσουμε και το Βαθύρεμα στη απέναντι όχθη του Αώου βλέπουμε το καταφύγιο «Βάλια Κάλντα». Στο σημείο αυτό το μονοπάτι έχει μισοπέσει και χρειάζεται λίγο προσοχή για να το περάσουμε. Συνεχίζουμε σε δασωμένο εύκολο πεδίο και φτάνουμε σε μεγάλες σάρες δίπλα στις όχθες του Αώου. Τις διασχίζουμε και φτάνουμε σε σημείο (πινακίδα Ε6) όπου φεύγουμε αριστερά κερδίζοντας ύψος σε σχέση με το ποτάμι.

Tο μονοπάτι καθαρό και καλοπατημένο ανηφορίζει και στην συνέχεια τραβερσάρει για να συναντήσει ακόμα μια σειρά από απότομες σάρες που θέλουν προσοχή. Μπαίνουμε πάλι μέσα στο δάσος και συναντάμε διασταύρωση. Δεξιά και κάτω οδηγούμαστε στα σμιξώματα. Όμως για Βάλια Κάλντα συνεχίζουμε αριστερά και σιγά σιγά μπαίνουμε στη χαράδρα του Αρκοδορέματος. Το μονοπάτι αφού περάσει μερικές εύκολες σάρες φτάνει στα 1200 μ. κατηφορίζει απότομα μέχρι τα 1115 μ. για να διασχίσει ρέμα. Το περνάμε και ανηφορίζουμε πάλι απότομα έως τον χαρακτηριστικό αυχένα στα 1165 μ. που προσφέρετε για στάση και ξεκούραση. Αμέσως μετά κατηφορίζουμε πάλι και φτάνουμε στο πρώτο πέρασμα του Αρκουδορέματος στα 1110μ.

Περνάμε το ποτάμι, ακολουθώντας τα σημάδια στα βράχια. Από εδώ και πέρα το μονοπάτι κινείται παράλληλα με το Αρκουδόρεμα έχοντας το πάντοτε στα αριστερά μας ενώ θα χρειαστεί αρκετές φορές να ανεβοκατεβούμε την πλαγιά για να αποφύγουμε τα απότομα σημεία. Σε μία ώρα περίπου μετά το πέρασμα του Αρκοδορέματος φτάνουμε τους καταρράκτες του Αρκουδορέματος που τους διακρίνουμε κάτω χαμηλά. Είναι από τα ομορφότερα σημεία της διαδρομής. Δέκα λεπτά μετά τους καταρράκτες θα πρέπει να διασχίσουμε το Αρκουδόρεμα για δεύτερη φορά και αφού κάνουμε πενήντα μέτρα να το ξαναπεράσουμε για τρίτη και τελευταία φορά Από εδώ ανηφορίζουμε απότομα, περνάμε από πηγή και φτάνουμε στη διασταύρωση με την ξύλινη πινακίδα για τις λίμνες Φλέγκα (ως εδώ 4,5-5,5 ώρες από Βωβούσα).

Αν σκοπεύουμε να κατασκηνώσουμε στις λίμνες δεν χρειάζεται να προμηθευτούμε νερό από εδώ αφού σε όλη την διαδρομή υπάρχουν ποταμάκια και πήγες. Ανηφορίζουμε από την ξύλινη πινακίδα ανάμεσα σε πανύψηλα ρόμπολα σε καλό μονοπάτι. Λίγο πιο πάνω στα 1480 μ. (στις πρώτες οξιές μπορούμε να κατασκηνώσουμε (έχουμε όμως προμηθευτεί νερό νωρίτερα καθώς σε αυτό το σημείο δεν υπάρχει πηγή) ή να προστατευτούμε από τους κεραυνούς. Συνεχίζουμε διασχίζοντας γούπατα με πράσινα χόρτα και τρεχούμενα νερά (1520 μ) - (προσοχή στο μονοπάτι μπορεί να το χάσουμε) ώσπου φτάνουμε στη στάνη του Κώστα Καλογηρου (1,5 ώρες, από κατασκήνωση) - (προσοχή στα σκυλιά).

Στο σημείο αυτό τραβερσάρουμε αριστερά και μετά από μια καλή κόντρα φτάνουμε στις πόρτες. Η θέα προς τις λίμνες είναι φανταστική. Περνάμε με προσοχή ( το χειμώνα ) τρεις σάρες και κατευθυνόμαστε προς τις λίμνες σε καλοπατημένο μονοπάτι.
Η συνέχεια είναι εύκολη αφού βλέπουμε την κορυφή και μπορούμε να την προσεγγίσουμε σε 45'.

ΑΡΔΟΥΣΙΑ

Άνω Μουσουνίτσα

Η χάραξη της διαδρομής μας ακολουθεί αρχικά την παραδοσιακή ανάβαση από την Άνω Μουσουνίτσα με τα σκι στη πλάτη. Γρήγορα φτάνουμε σε υδραγωγείο όπου φοράμε τα σκι. Φτάνουμε στον δρόμο που ανεβαίνει από το χωριό στα καταφύγια. Ως εδώ μπορούμε να φτάσουμε ανεβαίνοντας από το δρόμο, με τα σκι ή με αυτοκίνητο. Ακολουθούμε το δρόμο προς τα αριστερά, μέχρι το λιβάδι Ζηρέλια. Εκεί το πεζοπορικό μονοπάτι μπαίνει ξανά στο δάσος ενώ εμείς κινούμαστε αριστερά. Διασχίζουμε το ρέμα και ακολουθούμε στην αρχή φαρδύ άνοιγμα που φτιάχτηκε για να περάσει αγωγός υδροληψίας, και στη συνέχεια γυμνές πλαγιές. Ξανασυναντάμε την πεζοπορική διαδρομή πολύ ψηλότερα από τον Προφήτη Ηλία, και την ακολουθούμε μέχρι το καταφύγιο της ΕΟΟΣ.

Από το καταφύγιο ανεβαίνουμε στον Μέγα Κάμπο από το πέρασμα Πόρτες. Διασχίζουμε τον Μέγα Κάμπο και καταλήγουμε περίπου 100 μ. ΔΕΞΙΑ (Δυτικά) από τον Κόρακα, στο διάσελο πέρασμα που οδηγεί στην κατάβαση στη Μουσουνίτσα από το Ασανσέρ.
!!!  ΕΔΩ ΤΕΛΕΙΩΝΕΙ Η ΧΑΡΑΞΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ ΜΑΣ. Έσβησε το GPS και χάθηκε το μεγαλύτερο τμήμα της κατάβασης από το Ασανσέρ. Σώθηκε ένα μικρό κομμάτι, λίγο πριν φτάσουμε στο χωριό.
Αν επιλέξετε να κατέβετε στη Μουσουνίτσα από το Ασανσέρ να προσπαθήσετε να κρατηθείτε αριστερά, κοντά στον όγκο του βουνού.

Μόλις φτάσετε στο ύψος ενός τεράστιου βράχου-λόφου (1621 μ.) ο οποίος ορίζει περίπου την αρχή χαρακτηριστικής κόψης, θυμηθείτε να περάσετε αριστερά του, αλλιώς θα βρεθείτε στην Κάτω Μουσουνίτσα. Το σκι τελειώνει μόλις μπείτε στο πυκνό και κάπου-κάπου δύσβατο δάσος. Διασχίζετε το δάσος και καταλήγετε στην Άνω Μουσουνίτσα. Η κατάβαση από το Ασανσέρ προσφέρει μια μοναδική αίσθηση απομόνωσης, καταπληκτική θέα της Γκιώνας και 1300 μέτρα απολαυστικής κατάβασης με τα σκι.

ΒΑΡΝΟΥΝΤΑΣ

Βίγλα Χιονοδρομικό (2.154μ)

Η διάσχιση ξεκινάει από τη Βίγλα και συγκεκριμένα από το χιονοδρομικό κέντρο. Περνάμε την άσφαλτο απέναντι από το χιονοδρομικό κέντρο Βίγλας και μπαίνουμε αμέσως σε χωματόδρομο. Στην πρώτη διχάλα που συναντάμε παίρνουμε τον δρόμο στα δεξιά που ανηφορίζει. Σε 0,5 χλμ. φτάνουμε σε μια εκκλησία που έχει βρύση με νερό. Συνεχίζουμε τον χωματόδρομο αφήνοντας την εκκλησία ακριβώς πίσω μας.

Πάνω στο χωματόδρομο αφού περάσουμε ένα ξέφωτο στα 2 χλμ., συναντάμε μια ποτίστρα στο επόμενο χλμ. Συνεχίζουμε τον χωματόδρομο για περίπου 2 χλμ ακόμα και τον αφήνουμε για να μπούμε σε μονοπάτι με ΒΔ κατεύθυνση. Η κορυφή Μπέλα Βόντα (2.154 μ.) φαίνεται ευθεία και αριστερά μας. Η ανηφορική πλαγιά που βρίσκεται μπροστά και δεξιά μας οδηγεί σε ένα μισοκτισμένο κτίριο. Δεν κατευθυνόμαστε προς τα εκεί και μπαίνουμε στο μονοπάτι που είναι στην αριστερή πλευρά της πλαγιάς αυτής. Το μονοπάτι στην αρχή είναι πολύ δυσδιάκριτο και κλειστό με βάτα σε πολλά σημεία. Μπορούμε να προσανατολιστούμε εύκολα όμως, μιας και το μονοπάτι τραβερσάρει την πλαγιά με τα χαμηλά δέντρα. Σε περίπου 0,5 χλμ φτάνουμε σε μια πηγή η οποία δεν είναι πάνω στο μονοπάτι αλλά βρίσκεται λίγα μέτρα κάτω (Ν) από αυτό.

Από εδώ και στο εξής το μονοπάτι φαίνεται καθαρά πλέον και κινείται ανάμεσα σε χαμηλά δέντρα και θάμνους. Περνάμε ένα διάσελο και πιάνουμε τη ράχη για την κορυφή Μπέλα Βόντα (2.154 μ.). Για την ώρα από την κορυφή μπορούμε να διακρίνουμε τη μικρή Πρέσπα. Αφήνουμε την κορυφή κατηφορίζοντας με Δ κατεύθυνση προς το φαρδύ διάσελο που έχουμε μπροστά μας και στην συνέχεια τραβερσάροντας την γυμνή πλαγιά φτάσουμε σε μπαλκόνι με θέα όπου στο ψηλότερο σημείο του μπαλκονιού υπάρχει ένα τριγωνομετρικό. Είναι το ωραιότερο σημείο της διαδρομής γιατί αν βοηθάει ο καιρός ξεδιπλώνεται μπροστά μας όλο το μεγαλείο και των δύο των λιμνών ενώ στο βάθος μπορούμε να διακρίνουμε και το χωριό του τερματισμού μας τον Αγ. Γερμανό.

Από εκεί κατεβαίνουμε την πλαγιά με Β κατεύθυνση μέχρι να πέσουμε σε διάσελο με διασταύρωση τριών δασικών χωματόδρομων. Ακολουθούμε για λίγα μέτρα το χωματόδρομο με ΒΔ κατεύθυνση και αμέσως στρίβουμε αριστερά σε μονοπάτι δίπλα σε μικρό και απότομο ρέμα. Λίγο παρακάτω προσπερνάμε ξανά κάθετα τον χωματόδρομο και συνεχίζουμε το κατηφορικό μονοπάτι δεξιά του ρέματος ενώ μαυροκίτρινα σημάδια υποδηλώνουν ότι βρισκόμαστε πάνω στο Ε6.

Λίγο παρακάτω το μονοπάτι κάνει μια αριστερή στροφή (θέλει προσοχή στο σημείο αυτό για να μην φύγουμε ίσια κάτω) για να περάσει στην απέναντι μεριά του ρέματος και τραβερσάρει πια την πλαγιά με την χαμηλή βλάστηση. Καθώς τραβερσάρουμε την πλαγιά περνάμε από αρκετά σημεία με μικρές πηγές που δημιουργούν λάσπες και δυσκολεύουν την πορεία μας. Χαμηλώνουμε λίγο και μπαίνουμε μέσα σε οξιές όπου ξανασυναντάμε σημάδια του Ε6.

Αν φτάσουμε στα δένδρα και δεν παρατηρήσουμε μαυροκίτρινα σημάδια πρέπει να επιστρέψουμε πίσω και να κατευθυνθούμε λίγο χαμηλότερα μέχρι να τα βρούμε γιατί στο σημείο υπάρχουν αρκετά μονοπάτια. Προσπερνάμε τα δένδρα, βγαίνουμε σε μικρό ξέφωτο και κατηφορίζουμε στο εμφανές μονοπάτι που καταλήγει σε χωματόδρομο. Ακολουθούμε τον χωματόδρομο για 1000 περίπου μέτρα και στρίβουμε δεξιά ξανά σε μονοπάτι μέσα στις οξιές. (Στο σημείο αυτό δεν υπάρχει σήμανση και είναι δύσκολο να το εντοπίσουμε αλλά αν το προσπεράσουμε δεν έχουμε πρόβλημα αφού ο δρόμος καταλήγει στο ίδιο σημείο με το μονοπάτι).

Το μονοπάτι καταλήγει σε ώμο με μικρό εκκλησάκι και ποτίστρα. Κατηφορίζουμε με την ίδια κατεύθυνση, προσπερνάμε για μία ακόμα φορά τον χωματόδρομο και αφού συνεχίσουμε κατά μήκος της γυμνής ράχης που έχουμε μπροστά μας και μπούμε σε δάσος με οξιές καταλήγουμε σε μικρό ξέφωτο. Εδώ στρίβουμε αριστερά για να τραβερσάρουμε την πλαγιά μέχρι να βγούμε έξω από τα δένδρα. Κατηφορίζουμε πια για τελευταία φορά την γυμνή πλαγιά περνάμε από μικρό διάσελο και καταλήγουμε σε χωματόδρομο που μας οδηγεί σε 15 λεπτά στον Αγ.Γερμανό.

ΒΑΣΙΛΙΤΣΑ

Κορυφή (2.249μ)

Η διαδρομή από το χωριό Αβδέλα για την κορυφή της Βασιλίτσας καλύπτει μια υψομετρική διαφορά 1000 περίπου μέτρων και οι ορειβάτες μπορούν να την καλύψουν σε τρεις ώρες με χαλαρό περπάτημα. Οι ανηφόρες δεν είναι ιδιαίτερες, παρά μόνο στο τελευταίο μέρος της διαδρομής. Αποτελεί μέρος του διεθνούς μονοπατιού Ε6 στο άξονα Βάλια Κάλντα - Περιβόλι - Αβδέλλα - Χιονοδρομικό Βασιλίτσας - Σαμαρίνα και είναι μια από τις ωραιότερες και χωρίς δυσκολίες αναβάσεις. Είναι καλά σηματοδοτημένη με μπλε και άσπρα σημάδια. (Αν στη διαδρομή συναντήσετε κόκκινα σημάδια αγνοήστε τα. Πρόκειται για παλιά σήμανση - παραλλαγή της ίδιας διαδρομής)

Από την πλατεία του χωριού Αβδέλα ανηφορίζουμε προς τον μοναδικό ξενώνα. Στο τέλος της ανηφόρας, στα τελευταία σπίτια του χωριού συναντάμε παιδική χαρά και χαρακτηριστική κυκλική πλατεία. Στο σημείο αυτό μπορούμε να αφήσουμε το αυτοκίνητο ενώ υπάρχει και βρύση. Από την παιδική χαρά αρχικά ακολουθούμε χωματόδρομο που μας οδηγεί γρήγορα στην απέναντι πλαγιά σε μαντρί. Συνεχίζουμε σε μονοπάτι με Βόρειοδυτική κατεύθυνση ακολουθώντας τα σημάδια για να βγούμε γρήγορα σε ράχη. Με την ίδια πάντοτε κατεύθυνση ακολουθούμε την ράχη που σε λίγο συναντιέται με χωματόδρομο. Προσπερνάμε κάθετα τον χωματόδρομο και συνεχίζουμε να ακολουθούμε την ράχη ενώ κινούμαστε σε αραιό δάσος.

Στο σημείο που η ράχη γίνεται αρκετά ανηφορική και έχει χαρακτηριστικά διαβρωθεί από το νερό την αφήνουμε και στρίβουμε δεξιά σε εμφανέστατο μονοπάτι που τραβερσάρει την πλαγιά μέσα σε αραιό δάσος. Στο τέλος του δάσους καταλήγουμε στο κέντρο χαρακτηριστικής λάκας. Από το κέντρο της λάκας κατευθυνόμαστε προς τα βόρεια στην απέναντι ανηφορική πλαγιά προσέχοντας να εντοπίσουμε τα σημάδια γιατί το μονοπάτι στο σημείο αυτό χάνεται (περνάει αριστερά από χαρακτηριστική συστάδα μικρών δένδρων στην πλαγιά) και μας οδηγεί σε διάσελο πάνω στην κορυφογραμμή. Από εδώ και πέρα το μονοπάτι είναι εμφανέστατο.

Από την κορυφογραμμή τραβερσάρουμε την αριστερή πλαγιά ενώ στο βάθος και αριστερά διακρίνουμε δασωμένη κοιλάδα. Ακολουθώντας το μονοπάτι τραβερσάρουμε για αρκετή ώρα την πλαγιά, περνάμε πάνω από τα δένδρα της κοιλάδας για να ξαναβγούμε για μια ακόμα φορά πάνω στην κορυφογραμμή σε φαρδύ χαρακτηριστικό διάσελο όπου υπάρχουν και χαμηλά πασαλάκια με την ένδειξη Ε6. Στο σημείο αυτό αφήνουμε το διεθνές μονοπάτι (το Ε6 φεύγει δεξιά για το χιονοδρομικό της Βασιλίτσας) και παίρνουμε την κακοτράχαλη ανηφόρα ακολουθώντας πάντα τα σημάδια που μας οδηγούν στην κορυφή της Βασιλίτσας στα 2249 μέτρα.

ΒΕΛΟΥΧΙ

Άγιοι Απόστολοι

Ακολουθούμε τον δρόμο προς Αγρίνιο και σε 3 χλμ από το Καρπενήσι στρίβουμε δεξιά προς Στένωμα. Σε περίπου 4.5 χλμ από τη διασταύρωση φτάνουμε στο ξωκλήσι του Αγ. Αθανασίου (;). Από εδώ ξεκινάει η διαδρομή μας η οποία ανηφορίζει την πλαγιά μέχρι την κορυφή του Συμπεθεριακού. Διασχίζουμε την κορυφογραμμή του Συμπεθεριακού και καταλήγουμε στο διάσελο με την κορυφή Άνεμος. Αποφεύγουμε να ανεβούμε στην κορυφή του Ανέμου τραβερσάροντας τις βορινές πλαγιές του και γρήγορα καταλήγουμε στο χιονοδρομικό και το καταφύγιο της ΕΟΟΣ.

Από το χιονοδρομικό η διαδρομή συνεχίζει μέχρι την κορυφή του Βελουχιού. Μετά την κορυφή ακολουθούμε την κορυφογραμμή η οποία πέφτει ανατολικά. Φτάνουμε στο διάσελο πριν την εκτεθειμένη κορυφή Κουμπί την οποία αποφεύγουμε και καταλήγουμε στο δρόμο ο οποίος συνδέει τις Ράχες Τυμφρηστού με την Αγ. Τριάδα. Ακολουθούμε το δρόμο για 2,5 χλμ μέχρι το εκκλησάκι των Αγίων Αποστόλων όπου υπάρχει νερό και είναι καλά για διανυκτέρευση σε περίπτωση που η διαδρομή γίνει αντίστροφα.

ΒΕΡΜΙΟ

Κορυφές Μαύρη Πέτρα

Από το χωριό Άνω Γραμματικό ακολουθούμε για περίπου 8 χλμ με το αυτοκίνητο τον δασικό δρόμο μέχρι την τοποθεσία Τσαπού. Εδώ υπάρχει ένας μικρός οικισμός από καλύβες τσοπάνηδων. Αρχικά ακολουθούμε το κεντρικό μονοπάτι που κατευθύνεται νότια μέσα από αραιό δάσος οξιάς. Ανεβαίνοντας ψηλότερα το τοπίο είναι αλπικό, με τις χορταριασμένες πλαγίας. Η κλίση του εδάφους είναι μικρή, στο βάθος διακρίνεται η χαρακτηριστική βραχώδης κορυφή Μαύρη Πέτρα.

Σε λιγότερο από 2 ώρες και αφού διασταυρωθούμε 2 φορές με το δασικό δρόμο φτάνουμε στην κορυφή Μαύρη Πέτρα 2024 μ.. Μονοπάτια δεν υπάρχουν στον ορεινό όγκο παρά μόνο τμηματικά, διότι είναι πολύ ομαλές οι πλαγίες και μπορείτε να ακολουθήσετε όποια κατεύθυνση θέλετε. Μια ώρα περπάτημα με κατεύθυνση νοτιοανατολική και τραβερσάροντας την πρώτη κορυφή φτάνουμε στην βραχώδη κορυφή Χαμίτης 2065 μ. που είναι και η ψηλότερη του Βερμίου.

Προσοχή το κολωνάκι της κορυφής βρίσκεται 20 μέτρα νοτιότερα. Περνώντας ανάμεσα από τις κορυφές, δεξιά αυτής με το χαρακτηριστικό βράχο και αριστερά αυτής με το πετρόκτιστο εικόνισμα, ανεβαίνουμε την ομαλή κορυφή Τσανακτσή 2047μ. όπου υπάρχει κολωνάκι αλλά και μικρό πέτρινο κτίσμα πλάι στην κορυφή.
Η επιστροφή μπορεί να γίνει είτε από τα ίδια, είτε τραβερσάροντας όλες τις κορυφές.

ΒΟΙΟ

Ξεκινάμε από το διάσελο πάνω στην άσφαλτο από τον Πεντάλοφο προς Επταχώρι στον δρόμο Κοζάνης - Κόνιτσας.
Στην κορυφή με το εκκλησάκι φτάνουμε αφού ανεβούμε 2 σιδερένιες σκάλες. Μεγάλη πλάκα.
Στο τέλος της πρώτης μέρας φτάνουμε στη Νέα Κοτύλη περπατώντας πάνω στην κορυφογραμμή σε μονοπάτια, δρόμους ή χύμα.
Την δεύτερη μέρα μέσα από ρεματιά και δρόμο καταλήγουμε στην άσφαλτο που ενώνει την Νέα Κοτύλη με το Νεστόριο.

Η ανάβαση ξεκινά από τις εγκαταστάσεις του χιονοδρομικού κέντρου. Ακολουθώντας τις πίστες πλάι στα lift φτάνουμε στο τέλος και του δεύτερου (τελευταίου) lift. Από εκεί ακολουθούμε ευθεία την ομαλή πλαγιά μέχρι την κορυφή Προφήτης Ηλίας. Η επιστροφή γίνεται από τον ίδιο δρόμο.

ΒΟΡΑΣ  Καϊμάκτσαλάν (Κορυφή Σοκόλ 1.827μ)

Η διαδρομή ξεκινάει από το Άνω Λουτράκι Αριδαίας (πάνω από τα ομώνυμα Λουτρά) και την εκκλησία του Αγ.Νικολάου που βρίσκεται επάνω στον κεντρικό χωματόδρομο του εγκαταλειμμένου χωριού. Συνεχίζουμε τον χωματόδρομο για άλλα 1000 μέτρα και συναντάμε εγκαταλελειμμένο φυλάκιο και διασταύρωση όπου στρίβουμε αριστερά. Συνεχίζουμε τον χωματόδρομο για άλλα πέντε χιλιόμετρα (που μπορούμε να κάνουμε και με αμάξι που αντέχει τις κακουχίες) και μπαίνουμε σε δάσος με οξιές. Κινούμαστε με νότια κατεύθυνση μέχρι την άκρη ράχης που οριοθετεί το ρέμα της Λούτας.

Εκεί στρίβουμε βορειοδυτικά και ανηφορίζουμε την στενή απότομη ράχη που σε λίγο γίνεται αρκετά φαρδιά και μετά από μία ώρα μπαίνουμε δάσος με οξιές. Ανηφορίζουμε την πλαγιά που βρίσκουμε στα αριστερά μας για να βρεθούμε για άλλη μια φορά στην άκρη του απότομου ρέματος και προσπερνάμε από τα αριστερά χαρακτηριστικό βράχο. Λίγο πιο πάνω συναντάμε μονοπάτι που στρίβει αριστερά για την κορυφή Κιλιντέρκα, εμείς όμως συνεχίζουμε την ανηφορική μας πορεία χωρίς να αλλάξουμε κατεύθυνση μέχρι την κορυφή Σοκόλ (1827 μ.) ακριβώς στη συνοριακή γραμμή Ελλάδας - Σκοπίων.

ΒΟΥΡΙΝΟΣ

Κορυφή Ντρισινίκος 1.866μ)

Η ανάβαση ξεκινάει από το καταφύγιο του ΕΟΣ Σιάτιστας στην τοποθεσία Τσιάμια (1.385 μ.) και καταλήγει στην κορυφή Ντρισινίκος 1.866μ.
Το καταφύγιο βρίσκεται στην χαρακτηριστική ράχη με θέα την κύρια κορυφογραμμή του βουνού. Αρχικά ακολουθούμε τον δρόμο από τον οποίο φτάσαμε στο καταφύγιο (επιστρέφουμε πίσω). Μετά από 300 μέτρα συναντάμε την διασταύρωση με τον δρόμο που οδηγεί προς τις ψηλότερες κορυφές του βουνού. Το σημείο αυτό είναι ένα μικρό οροπέδιο με υψόμετρο 1300μ. Ο δρόμος αρχικά είναι σε καλή κατάσταση αλλά προς το τέλος γίνεται αδιαπέραστος από όχημα.

Μετά από ένα χιλιόμετρο, στον χαρακτηριστικό αυχένα ο δρόμος διακλαδίζεται και ακολουθούμε τον αριστερό (μικρότερο). Το συνολικό μήκος του δρόμου από το καταφύγιο είναι 2400 μέτρα μέχρι το τέλος του (1.580μ), που βρίσκεται κάτω από την κορυφή Παλιομονάστηρο 1.605 μ. Η καταγραμμένη διαδρομή περιλαμβάνει και την ανάβαση στην κορυφή Παλιομονάστηρο όπου υπάρχει τριγωνομετρικό σημείο.

Το μονοπάτι για την ψηλότερη κορυφή ξεκινά στο σημείο όπου τελειώνει ο δρόμος και αρχικά κατεβαίνει περνώντας δυο αυχένες στην κορυφογραμμή. Η γενική κατεύθυνση είναι νοτιοανατολική και το μονοπάτι βρίσκετε στην αριστερή πάντα πλευρά της κορυφογραμμής. Το μονοπάτι τραβερσάρει μερικές απότομες χορταριασμένες πλαγιές, μέχρι που φτάνει σε ένα μικρό οροπέδιο σε υψόμετρο 1.800μ. Η διαδρομή διασχίζει το οροπέδιο και ανηφορίζει την πλαγιά μπροστά δεξιά ως την ράχη. Την κορυφή του Βούρινου (Ντρισινίκος 1.866μ) την συναντάμε μπροστά μας μετά από 400 μέτρα.

ΒΡΟΝΤΟΥ

Κορυφή Πρ. Ηλίας (1.849μ)

Η διαδρομή είναι μια εύκολη ανάβαση και δεν παρουσιάζει καμιά τεχνική δυσκολία.
Η αρχή της ανάβασης είναι το χιονοδρομικό κέντρο Λαϊλιά σε υψόμετρο 1600μ. Από το πάρκινγκ συνεχίζουμε ευθεία και στα 50 μέτρα συναντάμε την αρχή του συρόμενου Lift.

Η διαδρομή ακολουθεί το lift μέχρι το τέρμα. Έπειτα κάνουμε μια στροφή 92 μοιρών αριστερά και ακολουθούμε την ομαλή πλαγία μέχρι το παλιό στρατιωτικό φυλάκιο. Από το φυλάκιο, η κορυφή Προφήτης Ηλίας (1849μ) η οποία αποτελείται από ένα σωρό μεγάλων ογκόλιθων υψώνεται μπροστά μας. Μονοπάτι δεν υπάρχει. Η επιστροφή γίνεται απευθείας μέσα από κύρια πίστα του χιονοδρομικού.

ΓΕΡΑΝΙΑ

Ντάρτιζα (1.350μ), Μακρυπλάγι (1.369μ)

Μια διαδρομή 6 ωρών, για όλες τις εποχές, προφυλαμένη από κρύο και ζέστη.
Το περπάτημα ξεκινάει από τη θέση Ντάρτιζα στην έξοδο της ρεματιάς Λάκκα Παπά, στην καρδιά του βουνού. Ως εκεί φτάνουμε είτε από το Λουτράκι είτε από τους Άγιους Θεόδωρους. Από το Λουτράκι ακολουθούμε τον δρόμο που οδηγεί στον ΟΤΕ για 15 χλμ. και από εκεί στρίβουμε αριστερά σε διασταύρωση και ακολουθούμε το δρόμο για άλλα 3 χλμ.

Από τους Άγιους Θεόδωρους περνάμε κάτω από την Εθνική, στρίβουμε αμέσως αριστερά στις βρύσες και στην πρώτη διασταύρωση δεξιά προς το Μνημείο των 50 Πεσόντων. Η άσφαλτος για Ντάρτιζα γίνεται καλός χωματόδρομος για 5 χιλιόμετρα. Στις στάνες κάνουμε αριστερά πάνω από το ρέμα και ο χωματόδρομος γίνεται ακόμη καλύτερος (περνά 50άρι πούλμαν). Φθάνουμε στην έξοδο της ρεματιάς όπου υπάρχει σιδερένιο εικονοστάσι. Δίπλα στο χωματόδρομο υπάρχει σιδερένια σωλήνα με βρύση. Στα νότια υπάρχει λιβάδι και στα βόρεια και ανατολικά στάνες

Από εδώ ξεκινάει το περπάτημα.
Η διαδρομή μας κινείται ανάμεσα στις στάνες και το λιβάδι και ακολουθεί τη ρεματιά. Το μονοπάτι είναι βατό και όταν βρέχει. Στην πορεία μας συναντούμε 4 πηγές. Σε 1,5 ώρα φτάνουμε σε διάσελο στην περιοχή Τρεις Πόρτες ακολουθώντας ευδιάκριτο δασωμένο μονοπάτι δίπλα στην κοίτη της ρεματιάς. Το μονοπάτι εδώ διακλαδίζεται. Δυτικά πηγαίνει για Λουτράκι και την χαμηλή κορυφή 1150μ, βόρεια για πηγή Γκούρα και Αλεποχώρι, και ανατολικά για την περιοχή Αέρα και την κορυφή ή τα Μέγαρα. Ανάμεσα στο διάσελο και την πηγή Γκούρα υπάρχει λιβάδι.

Εμείς ακολουθούμε ανατολική πορεία για την κορυφή, από ορειβατικό μονοπάτι με παλιά και σβησμένη σήμανση. Αφού ανέβουμε στις κορυφές 1350μ (ΟΤΕ) και 1369μ, επιστρέφουμε σε 2 ώρες, από τα ίδια και φτάνουμε στην πηγή Γκούρα. Η πηγή είναι δίπλα στον χωματόδρομο και έχει νερό και το καλοκαίρι. Συνεχίζουμε σε μονοπάτι ακολουθώντας το ρυάκι που φεύγει από την πηγή Γκούρα.

Στο σημείο που διασταυρωνόμαστε με δεύτερο ρυάκι, το μονοπάτι στρίβει δεξιά και τραβερσάρει βόρεια επάνω από γκρεμό (δεν είναι επικίνδυνο). Καταλήγουμε σε καλοδιατηρημένο μουλαρο-μονοπάτι με θέα τον Κορινθιακό. Διασταυρωνόμαστε με καλό χωματόδρομο και τον ακολουθούμε ώσπου να συναντήσουμε δεξιά μας χαλάσματα. Στο σημείο αυτό αφήνουμε τον χωματόδρομο (που επίσης βγαίνει στο τέρμα των λεωφορείων) και παίρνουμε μονοπάτι πάνω σε ράχη που μας οδηγεί στην παραλιακή άσφαλτο Αλεποχωρίου, κοντα στο τέρμα των λεωφορείων Μέγαρων-Αλεποχωρίου.

Η διαδρομή έχει μήκος 42 χλμ με συνολική ανάβαση περίπου 900 μέτρα.
Η διαδρομή είναι κυκλική με φορά αντίθετη απο τη φορά των δεικτών του ρολογιού και η εκκίνηση είναι από το εργοστάσιο της ΗΒΗ που βρίσκεται στην είσοδο του Λουτρακίου όπως ερχόμαστε από τον Ισθμό. Ακολουθούμε στην αρχή τον ήπιο ασφαλτόδρομο που ξεκινάει κάθετα στον κεντρικό δρόμο, ακριβώς δίπλα στο εργοστάσιο.

Υπάρχουν διάφοροι δρόμοι στη περιοχή που μπορούν να μας οδηγήσουν στη ίδια γενική κατεύθυνση για να ανηφορίσουμε στη συνέχεια στο βουνό προς το μοναστήρι της Αγ. Τριάδας. Το ψηλότερο σημείο της διαδρομής είναι στα 770 μ. με ωραία θέα στον Κορινθιακό και τις Αλκυονίδες νήσους. Η επιστροφή μας στο Λουτράκι γίνεται από την άσφαλτο μέσω Πισίων και Περαχώρας.

Οι κυριώτερες διασταυρώσεις έχουν καταγραφεί ως waypoints. Η ονοματοδοσία των waypoints περιγράφεται στη διαδρομή Ανατολικά Γεράνεια.
Πάντα στο όνομα των waypoints που θα συναντήσουμε σ' αυτή τη διαδρομή, υπάρχει το πρόθεμα W που μας δίνει από πριν να καταλάβουμε ότι θα το συναντήσουμε στη διαδρομή Δυτικά Γεράνεια.

ΓΕΡΑΝΙΑ

Ανατολικά (Ποδηλατική Διαδρομή)

Η διαδρομή έχει μήκος 52 χλμ με συνολική ανάβαση περίπου 1400 μέτρα. Απευθύνεται σε σχετικά έμπειρους ποδηλάτες και έχει απότομες υψομετρικές, ιδιαίτερα στα πρώτα 13 χλμ. Προτείνεται ανεπιφύλακτα και ολοκληρώνεται σε 5-6 ώρες.
Η διαδρομή είναι κυκλική κατά την φορά των δεικτών του ρολογιού και η εκκίνηση είναι από την λιμνοθάλασσα Μαυρολίμνη που βρίσκεται μετά το Αλεποχώρι στο δρόμο προς τον Σχίνο. Ακολουθούμε στην αρχή τον ασφαλτόδρομο προς το Αλεποχώρι για 4,5 χλμ. για να ανηφορίσουμε στη συνέχεια στο βουνό Το ψηλότερο σημείο της διαδρομής είναι στα 810 μ.

Οι κυριώτερες διασταυρώσεις έχουν καταγραφεί ως waypoints. Η ονοματοδοσία των waypoints ακολουθεί τη λογική Ε R2 : East Right 2, που σημαινει ότι το waypoint αφορά τη διαδρομή Ανατολικά Γεράνεια και είναι ή δεύτερη διασταύρωση που στρίβουμε δεξιά. Αν μπροστά στο waypoint υπάρχουν τα γράμματα EW τότε το waypoint είναι κοινό με τη διαδρομή Δυτικά Γεράνεια Αν σε κάποια διασταύρωση δεν υπάρχει waypoint τότε η πορεία είναι ευθεία.

Εκτός των διασταυρώσεων, ως waypoints έχουν καταγραφεί και άλλα χαρακτηριστικά σημεία. Πάντα στο όνομα των waypoints που θα συναντήσουμε σ' αυτή τη διαδρομή, υπάρχει το πρόθεμα E που μας δίνει από πριν να καταλάβουμε ότι θα το συναντήσουμε στη διαδρομή Ανατολικά Γεράνεια. Πολύ χρήσιμος και αρκετά ακριβής είναι ο διαθέσιμος χάρτης της Ανάβασης.

ΓΚΑΜΗΛΑ

Σλαμνέλι, στάνη Κάτσανου – Βρυσοχώρι

Ξεκινάμε από το Σκαμνέλι και βγαίνοντας από το χωριό κινούμαστε πάνω σε ομαλή ανηφορική ράχη. Διασχίζουμε μερικές φορές χωματόδρομο. Σε ύψος περίπου 1700 μ. όταν η ράχη καταλήγει σε βράχια, την εγκαταλείπουμε ακολουθώντας χωματόδρομο που κινείται αριστερά της. Συνεχίζουμε την ομαλή ανηφορική πορεία στην λάκα ΑΡΙΣΤΕΡΑ από την ράχη. Καταλήγουμε στην πηγή Γκούρα, σε υψόμετρο 2000 μ., κάτω από την ΝΔ πλευρά της κορυφογραμμής Γκούρα-Τσούκα Ρόσσα που είναι μεν βραχώδης και απότομη, αλλά με τίποτα δεν σε προετοιμάζει για τις επιβλητικές Βορειανατολικές ορθοπλαγιές των ίδιων κορυφών.

Από την πηγή Γκούρα κατευθυνόμαστε στο πέταλο που σχηματίζεται από την Γκούρα και τα Μεγάλα Λιθάρια και ανηφορίζουμε στο διάσελο ανάμεσα στις δύο κορφές λίγο κάτω από τα 2300 μ. Εδώ τελειώνει ο ανήφορος. Κατηφορίζουμε στις λάκες που απλώνονται κάτω μας, και ακολουθούμε σταθερή ΒΔ πορεία προς τη δασωμένη ράχη "Λημέρια των κλεφτών". Στη ρίζα αυτής της ράχης, στα 1700 μ, βρίσκεται η στάνη του Κάτσανου με την διαμορφωμένη λούτσα για την συγκέντρωση νερού. Κατηφορίζουμε στη ρεματιά κάτω από τη στάνη.

Το αραιά σηματοδοτημένο μονοπάτι κινείται στο αριστερό μέρος της ρεματιάς, και χρειάζεται μεγάλη προσοχή για να μη προσπεράσουμε το σημείο όπου στρίβουμε δεξιά, διασχίζουμε τη ρεματιά, και αρχίζουμε να τραβερσάρουμε μέσα στο δάσος κάτω από τις ορθοπλαγιές της Τσούκα Ρόσσα. Το μονοπάτι κινείται μέσα στο δάσος, περνά από την Νεραϊδόβρυση και καταλήγει σε δασικό δρόμο. Τον ακολουθούμε για λιγότερο από 2 χλμ μέχρι να δούμε σηματοδότηση που μας βάζει ξανά σε μονοπάτι αριστερά. Ακολουθούμε το μονοπάτι αυτό για να φτάσουμε σε λιγότερο από μία ώρα στο όμορφο Βρυσοχώρι με την καταπληκτική θέα στην ορθοπλαγιά της Τσούκα Ρόσσα.

ΓΚΙΩΝΑ

Βαθιά Λάκκα (Συκιά)

Περνάμε στην αρχή δίπλα από την πηγή από την οποία προμηθευόμαστε νερό όταν κατασκηνώνουμε στη περιοχή της Βαθιάς Λάκκας. Κατεβαίνουμε πολύ απότομη ρεματιά και φτάνουμε στο Λαζόρεμα με τις στάνες, την πηγή δίπλα στο ποταμάκι και το ωραίο λιβάδι για κατασκήνωση κάτω από την ορθοπλαγιά του Λάζου. Από εκεί παίρνουμε το σύντομο μονοπάτι για τη Συκιά το οποίο, στο τελευταίο μέρος του, ελίσσεται σε σάρα κάτω από τη ορθοπλαγιά της Συκιάς.

ΓΡΑΜΜΕΝΗ ΟΞΥΑ

Αρτοτίνα

Μια μεγάλη διαδρομή που αποτελεί και τμήμα του Ε4.Αφετηρία της πορείας μας είναι το καταφύγιο τους Ε.Ο.Σ Λαμίας το οποίο είναι χτισμένο στο διάσελο Γαρδικίου - Γραμμένης Οξυάς. Στο καταφύγιο φτάνουμε διασχίζοντας 17 χλμ καλοπατημένου δασικού χωματόδρομου που οδηγεί από το χωριό Γαρδίκι στο χωριό Γραμμένη Οξυά. Το καταφύγιο βρίσκεται σε παράκαμψη 500 μ. από τον κεντρικό χωματόδρομο. Είναι μεγάλο και άνετο. Έξω από το καταφύγιο υπάρχει πηγή και χώρος για κατασκήνωση.

Νωρίς το πρωί αφήνουμε το καταφύγιο και γυρνάμε στη διασταύρωση με τον κεντρικό χωματόδρομο. Περνάμε απέναντι και πέρνουμε βορειοανατολική κατεύθυνση ακολουθώντας την γυμνή ράχη η οποία είναι ορατή σε όλη την διάρκεια της αρχικής μας πορείας. Αφού διασχίσουμε όλη την κορυφογραμμή (προσοχή σε βροχερή μέρα), (κορυφές 1713, πύργος, 1614, 1604, πολεμίστρα) φτάνουμε στη Μηλιά την οποία τραβερσάρουμε από δεξιά (νοτιοανατολική κατεύθυνση), και βαδίζουμε σε καλοχαραγμένο μονοπάτι, μέχρι να βγούμε σε διάσελο - δρόμο, όπου και τον ακολουθούμε.

Στο τέρμα του δρόμου τα πράγματα γίνονται λίγο δύσκολα καθώς δεν υπάρχει σήμανση και θα πρέπει να «δουλέψει» απαραίτητα χάρτης και πυξίδα (ή ακολουθούμε πιστά, την καταγεγραμμένη διαδρομή στο GPS).
Αφού αφήσουμε το δρόμο μπαίνουμε σε δασώδη περιοχή όπου στο δεξί μας χέρι βλέπουμε συνέχεια τις κορυφές Πάνω-Κάτω Ψηλό και το Γιδοβούνι, ενώ στα αριστερά το Ομαλό. Η κατεύθυνση μας είναι ανατολική με φθίνουσα νότια. Το «μονοπάτι» ελίσσεται χωρίς σήμανση αλλά με λίγο «καλό» μάτι και προσοχή είναι δυνατή η διάσχιση του. Σκοπός της πρώτης μέρας (7-8 ώρες πορεία) είναι να φτάσουμε στο καλύτερο σημείο για κατασκήνωση, κάτω ακριβώς από το Σινάνι. (μεγάλο διάσελο, με χαρακτηριστική στάνη, πηγή, δυνατότητα για φωτιά καιμεγάλο χώρο για πολλές σκηνές).

Την επόμενη μέρα φεύγοντας από την κατασκήνωση ακολουθούμε το δασικό δρόμο μέχρι τα Μουσουνιτσιώτικα λιβάδια με νότια κατεύθυνση και περνάμε το Καρυώτικο ρέμα, παρακάμπτοντας το Γιδοβούνι έχοντας πάντα τις εντυπωσιακές κορυφές Πάνω - Κάτω Ψηλό στα αριστερά. Αφού προχωρήσουμε το δρόμο, σε χαρακτηριστικό σημείο (πινακίδα) ξεκινάει το Ε4 που θα μας βγάλει στην Αρτοτίνα (5-6 ώρες από κατασκήνωση). Με νοτιοδυτική κατεύθυνση προς την Κουφόλακα (περιοδικό ρέμα που φτάνει μέχρι το Καρυώτικο ρέμα), και πυκνή σήμανση, φτάνουμε σε σημείο με πηγή. (στο αριστερό μας χέρι - με υπομονή γεμίζουμε). Συνεχίζουμε με νοτιοδυτική κατεύθυνση με προορισμό την θέση Σταυρός. (για το τελικό κατέβασμα στην Αρτοτίνα).

Προσοχή, στο εικονοστάσι του Κωνσταντίνου και Ελένης (Σταυρός) πάμε αριστερά και όχι ευθεία. Το κατέβασμα διαρκεί περίπου 1 ώρα και καταλήγουμε σε χωματόδρομο. Σχεδόν έχουμε τελειώσει (βλέπουμε την Αρτοτίνα). Ανεβαίνουμε στην Αρτοτίνα με συνεχείς εναλλαγές μονοπάτι - δρόμου αφού περάσουμε πρώτα το Βαρδουσόρεμα που έρχεται από την Αλογόραχη.
Η συνολική απόσταση της διαδρομής είναι 31 χλμ και απαιτούνται σίγουρα 2 ημέρες

ΓΡΑΜΜΟΣ

Αετομηλίτσα

H διαδρομή από την Αετομηλίτσα προς τις κορυφές Πάνω και Κάτω Αρένα. Ξεκινάμε από το χωριό και ανεβαίνουμε αρχικά στην Πάνω Αρένα. Κατεβαίνουμε στην λίμνη Mουτσάλια, όπου φτάνει και δρόμος και συχνάζουν κατασκηνωτές. Συνεχίζουμε στην αρχή σε δρόμο και στη συνέχεια χύμα στην κορυφογραμμή της Κάτω Αρένας. Κατηφορίζουμε προς μια ακόμη λίμνη που βρίσκεται κρυμμένη στο μεγάλο λιβάδι λίγο κάτω από την Κάτω Αρένα.

Από εκεί ακολουθώντας μονοπάτι , δασικό δρόμο και πάλι μονοπάτι, και πάλι δασικό δρόμο φτάνουμε τελικά στο χωριό Xρυσή.
Σε όλο το μήκος της διαδρομής τα σημάδια του εμφύλιου είναι ολοφάνερα. Παντού συναντάς οχυρά και βρίσκεις υπολείμματα πυρομαχικών. Μια ανάβαση στον Γράμμο γίνεται, θέλεις δεν θέλεις, κάτι παραπάνω από μια απλή εξόρμηση στο βουνό.

ΔΙΡΦΗ

Φαράγγι Αγάλης

Η διαδρομή ξεκινά από το γήπεδο του χωριού Αγ.Αθανάσιος. Το πρώτο μέρος κινείται μέσα στο φαράγγι στο καλά διαμορφωμένο μονοπάτι και διασχίζει πολλές φορές το ρέμα από ξύλινα γεφυράκια. Στο πάνω μέρος του φαραγγιού φτάνει σε πηγή στην άκρη δρόμου. Αγνοούμε το δρόμο και συνεχίζουμε ανηφορικά σε μονοπάτι. Συναντάμε χωματόδρομο και τον ακολουθούμε για λίγο. Στο σημείο αυτό βλέπουμε το νέο καταφύγιο της Δίρφης πάνω στη ράχη, λίγο έξω από τον δρόμο που πάει στη Γλυφάδα. Το μονοπάτι που έρχεται μετά τον χωματόδρομο κατευθύνεται στο καταφύγιο κατηφορίζοντας στη ρεματιά και περνώντας απέναντι από γεφυράκι. Η καταγραμμένη διαδρομή δεν περνάει από το νέο καταφύγιο αλλά θα σας οδηγήσει, λίγο πιό απότομα, στη ράχη του Ίταμου λίγο πάνω από αυτό.

Περιμένουμε την καταγραφή σας για το μικρό κομμάτι που μας λείπει από το μονοπάτι.
Ακολουθούμε τη ράχη του Ίταμου μέχρι την κορυφή και από εκεί κατηφορίζουμε από το κλασσικό μονοπάτι στο διάσελο Λειρί και το καταφύγιο του ΕΟΣ Χαλκίδας.

ΕΡΥΜΑΝΘΟΣ

Καλέντζι μέχρι Χάνι του Μίχα

Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες και ομορφότερες πεζοπορικές διασχίσεις στα βουνά μας. Γίνεται σε δύο μέρες. Πρέπει δηλαδή να υπολογίζετε σε διανυκτέρευση στο βουνό.

Ξεκινάμε έξω από το ξενοδοχείο στο Καλέντζι. Στην αρχή ανηφορίζουμε σε μονοπάτι που σχεδόν έχει χαθεί από τα βάτα με κατεύθυνση μεγάλη κεραία πάνω από το χωριό. Εκεί φτάνει και ο δρόμος. Από εκεί και πάνω το μονοπάτι ανοίγει. Περνάμε μεγάλη διαμορφωμένη πηγή και συναντάμε πάλι τον δρόμο κοντά στο δασωμένο λόφο της Ανάληψης. Τον ακολουθούμε για λίγο και μετά τον αφήνουμε για να πιάσουμε την κόψη που θα μας οδηγήσει πρώτα στην κορυφή 1926 και από εκεί στον Προφήτη Ηλία. Μετά τον Προφήτη Ηλία συνεχίζουμε το περπάτημα είτε επάνω στην κορυφογραμμή είτε παρακάμπτοντάς την από αριστερά.

Απέναντι και αριστερά βλέπουμε τον κώνο του Ωλενού. Μας χωρίζει από αυτόν η μεγάλη ρεματιά που καταλήγει στα χωριά Σπαρτιά και Αλεποχώρι. Εγκαταλείπουμε την κορυφογραμμή κάτω από την Ψηλή Τούρλα όπου τα χτένια που σχηματίζονται είναι αδιάβατα. Τραβερσάρουμε σε γιδόστρατες κάτω αριστερά από τα βράχια της Ψηλής Τούρλας και αφού περάσουμε από πηγές φτάνουμε τελικά στο οροπέδιο κάτω από τη κορυφή Ωλενό όπου υπάρχουν στάνες. Εδώ είναι το καλύτερο μέρος για διανυκτέρευση αν και μπορούμε να διανυκτερεύσουμε και επάνω στην κόψη όπου υπάρχουν 1-2 καλά σημεία για κατασκήνωση χωρίς όμως νερό.

Την επόμενη μέρα ακολουθούμε το καλογραμμένο και καλοσημαδεμένο μονοπάτι που τραβερσάρει κάτω από την Μουγγίλα. Περνάμε από καλοφτιαγμένη στάνη με νερό και καταλήγουμε σε δίδυμο διάσελο πέρασμα. Εμείς για να πάμε στο Χάνι του Μίχα κατευθυνόμαστε στο αριστερό διάσελο. Από το δεξί διάσελο ξεκινάει το κατέβασμα προς την Άνω Βλασία. Από το διάσελο και μετά το μονοπάτι μπαίνει στο δάσος. Το ακολουθούμε μέχρι να φτάσουμε σε χαρακτηριστικό λιβάδι όπου περνάει και δρόμος. Από εκεί συνεχίζουμε μέχρι να φτάσουμε στη Τσαπουρνιά και στου Μίχα που είναι πια πολύ κοντά.

ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ: Το τελευταίο μικρό κομμάτι της διαδρομής από το χαρακτηριστικό λιβάδι μέχρι το Χάνι του Μίχα, δεν καταγράφηκε επιτόπου αλλά συμπληρώθηκε εκ των υστέρων. Πιθανόν να παρατηρήσετε μικρές διαφορές κατά την πορεία. Θα διορθωθεί την επόμενη φορά που θα κάνουμε τη διαδρομή ή όταν κάποιος φίλος μας στείλει τα στοιχεία του.

ΕΡΥΜΑΝΘΟΣ

Εθνικό μονοπάτι 31

Το Μονοπάτι 31 διασχίζει την ΒΔ Πελοπόνησο. Ξεκινά από την Πάτρα, περνάει από τις υπώρειες του Παναχαϊκού και του Ερύμανθου, διασχίζει το μοναδικό δρυόδασος της Φολόης και καταλήγει στην Ολυμπία. Ονομάζεται και μονοπάτι του Παυσανία σε ανάμνηση του αρχαίου περιηγητή.
Το τμήμα του κατα μήκος του Ερύμανθου ξεκινά από την Άνω Βλασία. Έχει εντυπωσιακή θέα στο βουνό, πολλά νερά και περνάει από όμορφα χωριά.

Πέρνουμε το χωματόδρομο που περνάει από το νεκροταφείο της Άνω Βλασίας και μετά από περίπου 2,5 χλμ φτάνουμε στον όμορφο καταράκτη του Άγιου Ταξιάρχη που βρίσκεται στα δεξιά του χωματόδρομου και σε μικρή απόσταση από αυτόν. Για να τον δεις ακολουθείς μονοπάτι που σε 3 λεπτά σε βγάζει δίπλα στο καταράκτη. Μετά το καταράκτη ακολουθούμε ξανά το χωματόδρομο και λίγο μετά βρίσκουμε διασταύρωση χωματόδρομων όπου πηγαίνουμε αριστερά. Σύντομα αφήνουμε το δρόμο και ακολουθούμε μονοπάτι δεξιά μέσα στη ρεματιά του ποταμού Σελινούντα. Λίγο μετά περνάμε ξύλινο γεφυράκι. Ανηφορίζουμε παράλληλα στο ρέμα μέσα σε πλατάνια και έλατα, περνάμε από τη πηγή Κουτρουμάνου και φτάνουμε σε διάσελο.

Μπροστά μας ανοίγεται κοιλάδα που φτάνει στο χωριό Πλατανίτσα. Κόβουμε προαιρετικά δύο φουρκέτες του δρόμου που έρχεται στο διάσελο και στη συνέχεια τον ακολουθούμε για περίπου 200 μέτρα. Λίγο μετά από ποτίστρες αφήνουμε το δρόμο για να ακολουθήσουμε μονοπάτι δεξιά στη ρεματιά. Φτάνουμε στα πρώτα σπίτια της Πλατανίτσας και τη γέφυρα του Ερύμανθου ποταμού. Ακολουθούμε την άσφαλτο προς τα αριστερά, αφήνοντας δεξιά μας τη Πλατανίτσα. Από την άσφαλτο φτάνουμε στη μονή Πορετσού. Λίγο μετά τη μονή υπάρχει γέφυρα όπου αφήνουμε την άσφαλτο και ακολουθούμε μονοπάτι δεξιά προς το χωριό Αγράμπελα.

Εδώ υπάρχει η δυνατότητα κατασκήνωσης. Μέχρι την άνοιξη του 2006 δεν υπήρχε ταβέρνα.

Από τα Αγράμπελα συνεχίζουμε ανηφορίζοντας από μονοπάτι μέσα σε ελατόδασος μέχρι το διάσελο του χωριού Αστρά. Κατηφορίζουμε στην άλλη πλευρά σε πλαγιά με σπάρτα και καταλήγουμε στη γέφυρα του Νουσαίτικου ρέματος. Η κατάβαση από το διάσελο έως τη γέφυρα είναι το πιο δύσκολο τμήμα της διαδρομής γιατί παρόλο που δεν υπάρχει πρόβλημα προσανατολισμού και παρόλο που η κλίση της πλαγιάς είναι μικρή, τα σπάρτα έχουν σχεδόν κλείσει το μονοπάτι και χρειάζεται προσοχή για να το ακολουθήσεις. Από τη γέφυρα του Νουσαίτικου ρέματος μια μικρή παράκαμψη σε χωματόδρομο (2 χλμ μπρος-πίσω) μας φέρνει στον Αστρά όπου υπάρχει δυνατότητα κατασκήνωσης και φαγητού σε ταβέρνα.

Επιστρέφουμε στη γέφυρα του Νουσαίτικου ρέματος και ανηφορίζουμε από χωματόδρομο δεξιά ψηλότερα για να βρούμεμονοπάτι προς το διάσελο της Λάμπειας (Δίβρης). Από το διάσελο συνεχίζουμε σε μονοπάτι μέσα σε ελατόδασος και βγαίνουμε στο ξωκλήσι του Αγ.Παντελεήμονα. Δεν ακολουθούμε το χωματόδρομο αλλά πέφτουμε αριστερά σε ρεματιά. Σε 20 λεπτά περίπου μετά τον Αγ. Παντελεήμονα το μονοπάτι περνάει χαρακτηριστικά το ρέμα.

Αφού το περάσουμε έχουμε δύο επιλογές. Είτε να συνεχίσουμε το μονοπάτι που συνεχίζει καθαρά παράλληλα στο ρέμα και καταλήγει στη Λάμπεια, είτε να ανεβούμε το λόφο στα δεξιά μας (υπάρχει μικρό μονοπάτι αλλά μπορούμε και απλά να ανεβούμε την ανηφόρα με κατεύθυνση κάθετη στο ρέμα που ακολουθούσαμε μια και το ελατόδασος είναι βατό) όπου στη κορυφή του βρίσκεται η Ι. Μ. Χρυσοπηγής. Το παλιό μοναστήρι με το θαυμάσιο ναό αξίζει αναμφίβολα το προσκύνημά μας. Από το μοναστήρι μπορούμε να πάρουμε άλλο μονοπάτι (μετά από πολύ σύντομο χωματόδρομο) που περνά από το εκκλησάκι των Αγ. Πάντων και επίσης καταλήγει στο τέρμα της διαδρομής μας, στο χωριό Λάμπεια (Δίβρη)

Στη Λάμπεια θα βρείτε χώρο κατασκήνωσης και ταβέρνες για φαγητό. Υπάρχει και ξενώνας. Από εδώ ξεκινάει το άλλο μεγάλο κομμάτι του 31 που καταλήγει στην Ολυμπία περνώντας από τα χωρία Κούμανη και Λάλα καθώς και από το πανέμορφο δρυόδασος της Φολόης.

Λίγα μέτρα πάνω από το καταφύγιο υπάρχει βρύση με ποτίστρα. Από εδώ ξεκινάει το μονοπάτι για την κορυφή. Με νοτιοανατολική κατεύθυνση αρχικά κινούμαστε πάνω στα απομεινάρια του παλιού λιφτ που υπήρχε και στη συνέχεια σε γιδόστρατα. Ο προσανατολισμός μας είναι εύκολος αφού για στόχο έχουμε το εγκαταλειμμένο κτίριο του ΟΤΕ στο τέρμα της πλαγιάς.

Πρόβλημα με τον προσανατολισμό θα υπάρξει μόνο σε περίπτωση ομίχλης (πολύ συχνό φαινόμενο στην περιοχή).Τότε θα πρέπει να ακολουθούμε συνεχώς τα κόκκινα σημάδια στις πέτρες. Το μονοπάτι καταλήγει σε χωματόδρομο κάτω από το κτίριο του ΟΤΕ και εμείς κατευθυνόμαστε στην αρχή της χαρακτηριστικής ράχης που οδηγεί στην κορυφή. Ακολουθώντας πια τη ράχη σε μισή ώρα καταλήγουμε στην κορυφή του βουνού με το υπόγειο εκκλησάκι του Πρ. Ηλία.

ΚΙΣΣΑΒΟΣ

Κορυφή Πρ. Ηλίας (Νότια Πλευρά) (1.978μ)

Από την κορυφή αρχίζουμε να κατηφορίζουμε προς τα νοτιοανατολικά την απότομη πέτρινη πλαγιά ακολουθώντας τα κόκκινα σημάδια. Κινούμαστε συνεχώς στο «χείλος» της νότιας πλευράς του λουκιού του Κισσάβου έχοντας καταπληκτική θέα στην πιο άγρια πλευρά του βουνού. Συνεχίζοντας την κατηφόρα προσεγγίζουμε τα πρώτα δένδρα και γρήγορα καταλήγουμε σε φαρδύ διάσελο με χαρακτηριστικό τριγωνικό βράχο και σημάδι πάνω του. Αν ακολουθήσουμε τη σήμανση θα μας οδηγήσει στο χωριό Ανατολή.

Όμως για τη Σπηλιά στρίβουμε δεξιά και μπαίνουμε στο πυκνό δάσος με τα έλατα. Τραβερσάρουμε την κατάφυτη πλαγιά περνάμε δύο μικρά ρεματάκια και ανεβαίνουμε γρήγορα στην απέναντι ράχη. Από εδώ κατηφορίζοντας καταλήγουμε στη «Συναχόβρυση», πηγή με ποτίστρα και μικρό εικονοστάσι. Εδώ καταλήγει και ο δρόμος που έρχεται από τη Σπηλιά. Ακολουθώντας πάντοτε την πέτρινη ράχη προσπερνάμε κολονάκι της ΓΥΣ και βλέποντας τα πρώτα σπίτια του χωριού φτάνουμε σε ποτίστρα και μεγάλη στέρνα δίπλα σε στάνες. Ακολουθώντας τον χωματόδρομο που βρίσκεται δίπλα στο πευκοδάσος φτάνουμε στα πρώτα σπίτια του χωριού και από εκεί στην πλατεία.

ΝΟΤΙΑ ΚΡΗΤΗ

Παλαιοχώρα, Σούγια)

Από Παλαιόχωρα πάμε ανατολικά στο χωματόδρομο παράλληλα με την παραλία. Εκεί που τελειώνει η παραλία με τα βότσαλα έχουμε δύο επιλογές Η μία είναι να πάμε στο μονοπάτι αριστερά στην πλαγιά (WP mnpt arst1) αφήνοντας το δρόμο για 1 περίπου χλμ και η δεύτερη είναι να συνεχίσουμε πάνω στο χωματόδρομο.
Στην τελευταία παραλία που συναντάμε, αναζητάμε το μονοπάτι στο ανατολικό της άκρο, ανάμεσα στα σκίνα και στα βραχάκια (WP mnpt).

Μετά από 2,5 χιλιόμετρα που κινούμαστε παράλληλα σχεδόν με την ακτογραμμή το μονοπάτι ευδιάκριτο αρχίζει να ανηφορίζει απότομα (WP ANIFORA). Σε 40 περίπου λεπτά θα έχουμε βγει στο διάσελο και από εκεί θα αρχίσουμε να κατηφορίζουμε με ανατολική κατεύθυνση προς τη Λισσό. Στην αρχή κινούμαστε πάνω σε χωματόδρομο, περνάμε μία μικρή στάνη και συνεχίζοντας όλο ευθεία μπαίνουμε πάλι στο μονοπάτι. Από κάτω μας αρχίζει και φαίνεται η μικρή παραλία της Λισσού.

Στην αρχαία Λισσό όπου υπάρχει πόσιμο νερό σχεδόν όλο το χρόνο, ακολουθούμε ένα μισοκρυμμένο στις ελιές μονοπάτι, ακριβώς δεξιά (ανατολικά) από το αρχαίο Ασκληπιείο (WP LISSOS). Ανηφορίζουμε το καλντερίμι και σύντομα φτάνουμε σε ένα πλατό. Συνεχίζουμε ευθεία προς τα πεύκα και ακολουθώντας τους πέτρινους σωρούς κάνουμε αριστερά προς το φαράγγι (WP ARISTER). Το μονοπάτι κινείται στην κοίτη του όμορφου φαραγγιού και τελειώνει στο λιμανάκι της Σούγιας. Από εκεί ακολουθώντας την άσφαλτο σε 5' φτάνουμε στο τουριστικό χωριουδάκι της Σούγιας.

Φεύγουμε από τη Σούγια βαδίζοντας ανατολικά από το χωριό. Περνάμε τη ρεματιά και κάνοντας λίγο αριστερά βγαίνουμε στο χωματόδρομο που φαίνεται λίγο ψηλότερα. Εκεί που τελειώνει ο χωματόδρομος υπάρχει ένα μικρό πλατό. Στα δυτικά μας φαίνεται η Σούγια με την τεράστια παραλία και στα ανατολικά φαίνεται ένα μονοπάτι το οποίο ακολουθούμε (WParxmnpt).

Σε 35' με 40' φτάνουμε σε ένα χαρακτηριστικό διάσελο (Wp diaselo1). Κατηφορίζουμε στη ρεματιά και κατόπιν συνεχίζουμε ανατολικά παράλληλα με την ακτογραμμή. Στο βάθος δεξιά μας φαίνεται ο ορμίσκος του Αγίου Αντωνίου με την ομώνυμη εκκλησούλα. Σε 1.40' φτάνουμε στο επόμενο διάσελο, όπου υπάρχουν τα υπολείμματα τούρκικου κάστρου και βρισκόταν η αρχαία Ποικίλασσος (WP PIKILASSOS). Κατηφορίζουμε την απότομη πλαγιά με το διαβρωμένο μονοπάτι και φτάνουμε στην κοίτη μιας ρεματιάς που είναι η έξοδος του φαραγγιού της Τρυπητής. Συνεχίζουμε μέχρι την θάλασσα (WP tripiti), προσπερνάμε ένα ωραίο αυθαίρετο (!) και εκεί δίπλα στο κύμα περπατάμε πάνω στα εντυπωσιακά βράχια μέχρι τις στάνες των βοσκών.

Συνεχίζουμε ανατολικά και ανηφορίζουμε ελαφρά με προσοχή στο σαθρό μονοπάτι. Ανεβαίνουμε σε πλατό και συνεχίζουμε πάλι ανατολικά. Σε πολλά σημεία χρειάζεται προσοχή στα εκτεθειμένα τμήματα του μονοπατιού. Σε κάποιο σημείο θα συναντήσουμε μία μικρή ξύλινη πόρτα, την οποία αφού περάσουμε την ξανακλείνουμε για να μην περάσουν τα κατσικοπρόβατα.

Κατόπιν κατηφορίζουμε για άλλη μία φορά σε μία ρεματιά (φαράγγι του Κλάδου) και φτάνουμε σε μία τεράστια παραλία τα Δώματα (Wp domata). Στο ανατολικό άκρο της παραλίας πριν από μία τεράστια κατολίσθηση, βρίσκουμε ένα μικρό άνοιγμα και ανηφορίζουμε στο μονοπάτι. Αυτή είναι η μεγαλύτερη ανηφόρα. Το μονοπάτι σύντομα μπαίνει μέσα σε πευκοδάσος και παρόλο που είναι σημαδεμένο θέλει προσοχή για να μην το χάσουμε. Κάποια στιγμή βλέπουμε την Αγία Ρουμέλη χαμηλά και παρόλο που φαίνεται πολύ κοντά θέλουμε τουλάχιστον μία ώρα για να κατέβουμε την απότομη πλαγιά. Λίγο πριν το τέλος της κατηφορικής πλαγιάς το μονοπάτι τραβερσάρει αριστερά προς τα βράχια που έχουν κατολισθήσει. Το μονοπάτι, ομαλά στο τέλος, φτάνει πάνω από τα τελευταία σπίτια.

ΛΕΚΑΝΗΣ ΟΡΗ

Παλιά Καβάλα (1.298μ)

Τα βουνά της Λεκάνης είναι ορεινοί σχηματισμοί με χαμηλό σχετικά υψόμετρο (μέχρι 1300 μ.) που καταλαμβάνουν όλο το Βορειοανατολικό τμήμα του νομού Καβάλας, ενώ οι νότιες απολήξεις τους φτάνουν μέχρι την πόλη της Καβάλας.
Σ' αυτό το νότιο τμήμα τους ελίσσεται η συγκεκριμένη διαδρομή, μια εύκολη πορεία 3 ωρών με έντονα όμως ιστορικά και πολιτισμικά στοιχεία.

Το πρώτο κομμάτι της ακολουθεί το δρόμο που ακολουθούσε και το νερό προκειμένου να υδροδοτηθεί η παλιά πόλη της Καβάλας, στα χρόνια της τουρκοκρατίας. Το μονοπάτι περπατά πάνω στο παλιό σκεπασμένο αυλάκι όπου έρεε το νερό, διασχίζει πέντε παλιά πέτρινα γεφύρια, και, προς την Καβάλα, καταλήγει στο εντυπωσιακό υδραγωγείο, τις Καμάρες.

Η διαδρομή ξεκινάει από το εκκλησάκι του Αγίου Κωνσταντίνου όπου μπορούμε να φτάσουμε αν από την εκκλησία του Τιμίου Σταυρού ακολουθήσουμε την οδό «Παλιάς Καβάλας» μέχρι το τέρμα της. Ακολουθώντας το μονοπάτι, που στην αρχή μοιάζει με πολύ στενό χωματόδρομο, τραβερσάρουμε την πλαγιά, περνώντας δίπλα από κτήματα και μικρά σπιτάκια. Περνάμε από ένα πέτρινο γεφύρι και μπαίνουμε σε χωματόδρομο που ανοίχτηκε για τις ανάγκες κατασκευής της Εγνατίας οδού

Κατευθυνόμαστε προς την μεγάλη χαραδρογέφυρα της Εγνατίας ακριβώς μπροστά μας, την περνάμε από κάτω και καταλήγουμε στο μεγαλύτερο και εντυπωσιακότερο γεφύρι της διαδρομής. Ένα τρίτοξο γεφύρι με το κεντρικό του τόξο διώροφο λόγω του μεγάλου βάθους της χαράδρας. Συνεχίζουμε στο λιθόστρωτο μονοπάτι το όποιο σε λίγο αλλάζει κατεύθυνση από βόρεια σε δυτική ενώ πυκνώνει και η βλάστηση όσο μπαίνουμε βαθιά μέσα στη ρεματιά.

Μόλις περάσουμε στην απέναντι όχθη του ρέματος, αρχίζουμε να ανηφορίζουμε την απότομη πλαγιά για να καταλήξουμε στη «Μάνα του νερού» την πηγή δηλαδή απ' όπου υδρεύονταν η πόλη της Καβάλας δίπλα σε περιφραγμένο κτήμα. Ακολουθούμε την περίφραξη του κτήματος με κατεύθυνση βορειοδυτική και περνάμε ανάμεσα σε εγκαταλειμμένα χωράφια για να καταλήξουμε σε χωματόδρομο. Στρίβουμε δεξιά στο χωματόδρομο, τον ακολουθούμε για δέκα λεπτά και στη συνέχεια στρίβουμε αριστερά για μπούμε στο μονοπάτι για το χωριό Παλιά Καβάλα.

Το μονοπάτι, καθαρό και ευδιάκριτο, τραβερσάρει την πλαγιά. Εδώ η θέα μας είναι προς τον κάμπο των Φιλίππων και το Παγγαίο. Στο τέλος της τραβέρσας το μονοπάτι κατηφορίζει προς το χωριό της Παλιάς Καβάλας η οποία αρχίζει να φαίνεται απέναντι και χαμηλότερα. Περνάμε άγονα πια κτήματα και καταλήγουμε σε χωματόδρομο με βρύση και πλάτανο. Κατηφορίζουμε προς το ρέμα, το περνάμε από μικρή γέφυρα και η τελική ανηφόρα μας οδηγεί στα πρώτα σπίτια και στον κεντρικό δρόμο του χωριού.

ΜΑΙΝΑΛΟ

Λεβίδι, Καταφύγιο Μαινάλου

Η διαδρομή ξεκινάει από το χωριό Λεβίδι. Ακολουθούμε τον χωματόδρομο που ξεκινάει από το δυτικό άκρο του χωριού και ανηφορίζει προς το βουνό. Σύντομα μπαίνουμε σε δάσος και ανεβαίνουμε μια μεγάλη ρεματιά η οποία καλύπτεται από πυκνό δάσος.
Δυστυχώς η λήψη μέσα στη ρεματιά ήταν πολύ κακή και η διαδρομή συμπληρώθηκε με το χέρι. Ωστόσο η πορεία είναι μάλλον προφανής.

Μετά το τέλος της ρεματιάς έχουμε και οπτική επαφή με την κορυφή (Πρ. Ηλίας 1980μ.), ενώ η βλάστηση περιορίζεται κατά πολύ και τα πράγματα γίνονται εύκολα. Μετά την ανάβαση στην κορυφή κατευθυνόμαστε προς το καταφύγιο. Από το καταφύγιο συνεχίζουμε για Μουρτζιά (1794 μ.) και Αϊδίνη ή Αϊντινή (1849 μ.) με κατάληξη το χωριό Ροεινό.
Η καταγεγραμμένη πορεία περνάει από ένα τριγωνομετρικό ύψους 1761μ αλλά δεν περνάει από τις ψηλές κορφές της Μουρτζιάς και του Αϊδίνη. Αντίθετα, τις παρακάμπτει τραβερσάροντας πιο χαμηλά. Η διαδρομή ακολουθεί την ωραία κορυφογραμμή της Μουρτζιάς με πολύ καλή θέα. Μετά το διάσελο Μουρτζιάς - Αϊδίνη μπαίνουμε σε μονοπάτι που βγάζει εύκολα στο Ροεινό μέσω μιας δροσερής πηγής.

Πρόκειται για μεγάλη (περίπου 24χλμ) και ενδιαφέρουσα διάσχιση του Μαινάλου. Ωστόσο θα πρέπει να προειδοποιήσουμε ότι σε αρκετά σημεία της διαδρομής καταφύγιο - Ροεινό η βλάστηση ειναι πολύ πυκνή και θα σας δυσκολέψει.
Η διαδρομή καταγράφηκε σε εκδρομή του ΦΟΠ τον Νοέμβριο του 2003

ΜΕΝΟΙΚΙΟ

Μαυρομμάτα (1963μ)

Η εκκίνηση της ανάβασης γίνεται από το Χιονοχώρι, ένα παραδοσιακό οικισμό στις πλαγίες του όρους Μενοίκιο. Φτάνοντας στο χωριό στρίβουμε αριστερά και μετά από 3 χιλιόμετρα αφήνουμε το αυτοκίνητο στην ράχη όπου υπάρχει ένα κιόσκι με θέα την πεδιάδα των Σερρών. Μπορείτε να συνεχίσετε αρκετά ακόμα με το αυτοκίνητο, από εδώ όμως ξεκινάει η καταγραμμένη διαδρομή.
Η πορεία προς την κορυφή ακολουθεί τον δασικό δρόμο.

Μετά από διαδρομή 6 χιλιομέτρων ο δρόμος περνά ένα μικρό ρέμα και κάνει μια στροφή αριστερά. Αμέσως μετά το ρέμα αφήνουμε το δρόμο και ανηφορίζουμε στην πλαγιά στα δεξιά μας . Ανεβαίνουμε στην κορυφογραμμή όπου συναντάμε κατά τακτά διαστήματα πέτρινους πύργους. Κινούμαστε πάνω στην ομαλή κορυφογραμμή, με μικρά ανεβοκατεβάσματα, και πορεία βορειοανατολική. Πλησιάζοντας την ψηλότερη κορυφή (Μαυρομμάτα) στρίβουμε δεξιά και ανεβαίνουμε στην πυραμίδα της κορυφής.
Η αναβασή έγινε χειμώνα χωρίς ορατότητα και η επιστροφή έγινε από τα ίδια.

ΝΕΣΤΟΣ

Κομνηνά εως Γαλάνη

Από το κέντρο του χωριού Κομνηνά ακολουθούμε το ασφαλτόδρομο που οδηγεί στο επάνω οικισμό του χωριού. Μετά τα τελευταία σπίτια του χωριού ο δρόμος γίνεται χωματόδρομος. Μόλις φτάσουμε στη ρεματιά συναντάμε την αρχή του μονοπατιού που έχει πινακίδα αριστερά. Το πλακόστρωτο και ευδιάκριτο μονοπάτι οδηγεί μετά από ώρα ανοδική πορεία στον ερειπωμένο οικισμό Κρωμνικό στα 500 μ. υψόμετρο.

Για να φτάσουμε στο ποταμό Νέστο διασχίζουμε τα λιβάδια του οικισμού, ευθεία μπροστά μας, περνώντας δίπλα από το μισογκρεμισμένο σχολείο. Περνάμε από ένα μεγάλο πηγάδι και χαμηλότερα δίπλα από την βρύση που δεν έχει νερό όλο το χρόνο. Μετά τη βρύση, συναντάμε το καλντερίμι (παλιό καλοδιατηρημένο μονοπάτι) που συνεχώς κατηφορίζει. Σε περίπου μισή ώρα από το Κρωμνικό, βλέπουμε στα δεξιά μας το Νέστο. Το μονοπάτι κάνει ένα μεγάλο Ζήτα και γίνεται δύσβατο εξαιτίας της βλάστησης από πουρνάρια. Μόλις πέσουμε σε υψόμετρο περίπου 50 μέτρα πάνω από το ποτάμι το μονοπάτι σχεδόν χάνεται και συνεχίζουμε ευθεία προς τις σιδηροδρομικές γραμμές του τρένου.

Στο σημείο συνάντησης με τις γραμμές υπάρχει ξύλινη πινακίδα με κατεύθυνση το κεντρικό μονοπάτι προς Γαλάνη, το οποίο συναντάμε πλάι στο ποτάμι στα 200 μέτρα πιο μπροστά. Εδώ υπάρχει πινακίδα και δεξιά στα 2 χλμ. υπάρχει πηγή. Εμείς ακολουθούμε το ευδιάκριτο μονοπάτι προς τα αριστερά και σε 4 χλμ. φτάνουμε στο πάρκινγκ στο χωριό Γαλάνη. Αυτό είναι και το πιο όμορφο τμήμα το μονοπατιού. Το κλασικό μονοπάτι των στενών του Νέστου. Ο χρόνος που απαιτείται για τη διάσχιση είναι περίπου 5 ώρες.

Προσοχή! Αν ακολουθείτε την αντίθετη φορά είναι πιο δύσκολο να βρείτε το σωστό δρόμο. ΓιΥ αυτό μόλις φτάσετε στις γραμμές κατευθυνθείτε στην πινακίδα, και συνεχίστε πίσω της και κάθετα στις γραμμές του τραίνου.

ΝΤΟΥΡΝΤΟΥΒΑΝΑ

Τριανταφυλλιά

Ξεκινάμε από το εκκλησάκι στη μέση της λίμνης Δόξας και ακολουθούμε τον περιφερειακό δρόμο της λίμνης προς τα δεξιά για περίπου 1 χλμ. Στρίβουμε αριστερά σε σηματοδοτημένο χωματόδρομο. Ακολουθούμε τη σηματοδότηση σε σύντομο μονοπάτι στα αριστερά μας όπως ανεβαίνουμε, το οποίο μας οδηγεί ξανά σε δρόμο. Συνεχίζουμε στο δρόμο προς τα δεξιά, με μικρά κοψίματα, για περίπου δύο χλμ μέχρι να φτάσουμε σε δεξαμενή. Από την δεξαμενή ξεκινά το ΝΔ μονοπάτι που μας οδηγεί στο διάσελο του Κυνηγού. Στο διάσελο και λίγο πριν, συναντάμε τον δρόμο που ενώνει τη λίμνη Δόξας με το Πλανητέρο. Το διάσελο του Κυνηγού χωρίζει την Ντουρντουβάνα από την κορυφογραμμή του Χελμού.

Από το διάσελο του Κυνηγού ακολουθούμε Νότια πορεία και ανηφορίζοντας στις ΒΔ πλαγιές του βουνού φτάνουμε στο διάσελο των δίδυμων κορυφών του, Ντουρντουβάνας και Τριανταφυλλιάς ελάχιστα κάτω από τα 2000 μ. Η διαδρομή μας, ανηφορίζει πρώτα ΒΑ στην Ντουρντουβάνα, επιστρέφει στο διάσελο και ανηφορίζει ΝΔ στην λίγο ψηλότερη Τριανταφυλλιά.
Η επιστροφή μπορεί να γίνει από τα ίδια.

Εμείς προτιμήσαμε να κατηφορίσουμε την πότε πότε κακοτράχαλη ρεματιά που αρχίζει από το διάσελο Ντουρντουβάνας - Τριανταφυλλιάς και κατηφορίζει ανατολικά μέχρι τη θέση Σκλήβα όπου υπάρχουν εγκαταστάσεις και νερό. Από τη Σκλήβα παίρνουμε το δρόμο που μετά από περίπου 6 χλμ μας οδηγεί πίσω στη λίμνη Δόξας.

ΟΛΥΜΠΟΣ

Αγ.Τριάδα Βροντούς

Τέσσερα χιλιόμετρα μετά το χωριό Βροντού υπάρχει το παλιό εκκλησάκι της Αγ.Τριάδας. Από εδώ ξεκινάει ευδιάκριτο και σηματοδοτημένο μονοπάτι που σε 1,5 ώρα σε οδηγεί στο καταφύγιο Κρεβάτια (1000μ). Στο καταφύγιο φθάνουμε εναλλακτικά ακολουθώντας ασφάλτινο δρόμο και περίπου 4 χιλιόμετρα βατό χωματόδρομο από το χωριό Βροντού. Από τα Κρεβάτια ακολουθούμε την κόψη Μπαρμπαλά.

Το μονοπάτι ξεκινάει πίσω από το καταφύγιο και μας δείχνει αμέσως τα δόντια του. Η διαδρομή ακολουθεί πιστά τη κοκκινο-κίτρινη σήμανση της διαδρομής και πρόκειται για την εντυπωσιακότερη πεζοπορική ανάβαση στο Ορόπεδιο των Μουσών (πλήν όμως επίπονη). Αρχικά η πορεία είναι πολύ ανηφορική μέσα σε δάσος. Στη συνέχεια όμως γλυκαίνει κάπως η κλίση και περνάμε δύο δασωμένες κορυφές. Στην τελική ευθεία πριν την κορυφή Μπαρμπαλά το δάσος αραιώνει και το μονοπάτι χάνεται. Χωρίς όμως δυσκολία προσανατολισμού ακολουθούμε την απότομη κόψη μέχρι το γυμνό πατάρι με το κολονάκι της κορυφής (1847μ.).

Από την κορυφή έχουμε θέα στο ρέμα Παπά και χαζεύουμε την ΒΔ όψη του Ολύμπου την οποία σε λίγο θα διασχίσουμε. Μέχρι εδώ ανεβήκαμε 850 μ. από την θέση Κρεβάτια σε μια πολύ απότομη ανάβαση. Μετά την κορυφή στρίβουμε λίγο δυτικά και ακολουθώντας πάντα την φαρδιά ράχη οδηγούμαστε σε λαιμό. Τραβερσάρουμε για λίγο μέσα στο δάσος για να αποφύγουμε μικρό σκαλοπάτι και ξαναβγαίνουμε στην ράχη για να συναντήσουμε το κολονάκι της ΓΥΣ, γεγονός που σε παραξενεύει αφού η κορυφή Παπά Ράχη είναι λίγο πιο πάνω από το κολονάκι και την φτάνουμε εύκολα από πέρασμα στα αριστερά της. Ακολουθούμε την βράχινη ράχη από τα δεξιά της και κατηφορίζουμε για λίγο να βγούμε με μικρό αυχένα.

Εδώ αφήνοντας την ράχη φεύγουμε αριστερά της στην δασωμένη πλαγιά (waypoint LEFT-BARB) για να την ξανασυναντήσουμε λίγο πιο πέρα. Χρειάζεται προσοχή για να βρούμε τα σημάδια που μας οδηγούν αριστερά. Συνεχίζουμε κολουθώντας την ομαλή και δασωμένη πια κόψη ώσπου τα δένδρα τελειώνουν και μαζί τους η ήπια κλίση. Μπροστά μας έχουμε απότομες και τραχιές πλαγιές που τις ανεβαίνουμε με συνεχείς τραβέρσες έχοντας την κόψη στα αριστερά μας χωρίς εμφανές μονοπάτι. Προσπερνάμε τους εντυπωσιακούς Πύργους της κόψης και ακολουθώντας τα σημάδια περνάμε από πλαγιά με μικρά βράχινα σκαλοπάτια μέχρι που φτάνουμε κάτω από τον Πύργο της Τούμπας. Εδώ πια αφήνουμε την κόψη και στρίβουμε αριστερά, στην τραβέρσα που είναι σκαμμένη στην βάση της Τούμπας.

Εύκολα φτάνουμε σε μικρό βράχινο πέρασμα (3-4 μέτρα ΙΙ-ΙΙΙ). Το προσπερνάμε με λίγη προσοχή και ανηφορίζοντας την αρκετά σαθρή πλαγιά με προσοχή λόγω της κλίσης και της κούρασης φτάνουμε στο εικονοστάσι της Παναγιάς της κορυφιανής στην άκρη του Οροπεδίου. Πιθανή χειμερινή επάναληψη ενδεχομένως να έχει μια πιο direct εξοδο στο οροπέδιο. Άλλα 400 μέτρα ήπιας κλίσης και φτάνουμε στο Καταφύγιο του ΣΕΟ, «Γιόσος Αποστολίδης» όπου μπορούμε πια να ξεκουραστούμε.
Περισσότερες πληροφορίες και σχεδιαγράμματα της διαδρομής μπορείτε να βρείτε στα ορειβατικά περιοδικά Κορφές (τεύχος 169) και Ανεβαίνοντας (τεύχος 31).

ΟΛΥΜΠΟΣ

Κοκκινοπλός

Ξεκινάμε από τον Κοκκινοπλό ακολουθώντας το καλοσημαδεμένο μονοπάτι πάνω από μεγάλο χώρο εκδηλώσεων. Τραβερσάρουμε την πλαγιά προς τα δεξιά όπως ανεβαίνουμε με κατεύθυνση την χαράδρα της Σταλαγματιάς. Κινούμαστε μέσα στην κοίτη του ρέματος. Αφήνουμε την κοίτη περίπου 2 ώρες πάνω από τον Κοκκινοπλό και ανηφορίζουμε με ζικ-ζακ την απότομη κοίτη της ρέματιάς. Το μονοπάτι συνεχίζει να ανηφορίζει ακολουθώντας την δεξιά πλαγιά της ρεματιάς (όπως ανεβαίνουμε).

Συναντάμε τον απαράδεκτο δρόμο που ξεκινάει από τα Καλύβια του Κοκκινοπλού και φτάνει μέχρι το οροπέδιο Γούρνες στα 2500 μ. Ακολουθώντας πότε μονοπάτι και πότε τον δρόμο και αφού περάσουμε πρώτα μεγάλη στάνη και μετά λιμνοδεξαμενή για το πότισμα των ζώων, καταλήγουμε στις Γούρνες όπου υπάρχει και καταφύγιο ανάγκης. Το καταφύγιο είναι πάντα ανοικτό και χωράει άνετα 5-6 άτομα . Από τις Γούρνες ανηφορίζουμε τις ομαλές πλαγιές του Σκολιού και καταλήγουμε στην κορυφή του. Από εκεί μέσο Σκάλας ανεβαίνουμε στον Μύτικα (2.917 μ.) και επιστρέφουμε στη Σκάλα από τα ίδια. Από την Σκάλα κινούμαστε προς Αγ. Αντώνη. Τον αφήνουμε δεξιά μας χωρίς να ανέβουμε στην κορυφή και κατευθυνόμαστε προς Σταυραιτιές στις οποίες επίσης δεν ανεβαίνουμε αφήνοντας τες αριστερά μας.

Ακολουθούμε ΝΑ κατεύθυνση προς την μακρινή ράχη του Καλόγερου στην οποία ανεβαίνουμε από αδιέξοδο πέταλο κάτω της. Ακολουθούμε την κορυφογραμμή μέχρι την κορυφή 2381. Από εκεί φαίνεται το (κλειστό) καταφύγιο στο Λιβαδάκι προς το οποίο κατευθυνόμαστε. Από το Λιβαδάκι ακολουθούμε για πολύ λίγο το φαρδύ μονοπάτι που πάει στα Πριόνια. Το αφήνουμε για να ακολουθήσουμε στενότερο και κάπου-κάπου ασαφές μονοπάτι που κατηφορίζει το αντέρεισμα (ράχη) της ρεματιάς δεξιά μας με κατεύθυνση λιβάδι που φαίνεται από ψηλά στη θέση Πελεκούδια.

Το μονοπάτι συνεχίζει στη ράχη περνώντας αριστερά από τις κορυφές Πάνω και κάτω Τσουκνίδα και κατά λήγει σε χωματόδρόμο πάνω από το Λιτόχωρο. Τον ακολουθούμε (κλέβοντας και λίγο από μονοπάτια) και καταλήγουμε σε άσφαλτο την οποία ακολουθούμε (συνεχίζοντας να κλέβουμε από μονοπάτια) για να φτάσουμε τελικά στο Λιτόχωρο.

ΟΛΥΜΠΟΣ

Καταφύγιο ΣΕΟ

Ισως η λιγότερο πολυσύχναστη και παρθένα κατάβαση του Ολυμπου!
Κατά τα γνωστά η κατάβαση μέχρι Πετρόστρουγα. Από το καταφύγιο του ΣΕΟ κατευθυνόμαστε, ακολουθόντας το φαρδύ μονοπάτι και τις κολονες, στο πέρασμα του Γιόσου όπου αφήνουμε το οροπέδιο. Διασχίζουμε τον λαιμό της Σκούρτας και ανεβαίνουμε με μικρή παράκαμψη στην ομώνυμη κορυφή. Η διαδρομή μας οδηγεί στην Πετρόστρουγγα όπου εγκαταλείπουμε το κύριο μονοπάτι που πάει στον στον Στράγγο, την Μπαρμπα και καταλήγει στη θέση Γκορτσιά ή Διασταύρωση πάνω στο δρόμο Λιτόχωρο - Πριόνια.

Με λίγη προσοχή βρίσκουμε το μονοπάτι που στρίβει αριστερά από την Πετρόστρουγγα που συνεχίζεται ευκρινώς και ακολουθεί το αρχαίο μονοπάτι προσέγγισης του Ολυμπου από το Διον. Η διαδρομή ακολουθεί την δασωμένη κόψη Οξούλα ανάμεσα στα ρέματα Ορλιά και Ίτανος μέσα απο εξαιρετικά παρθένα δάση όπου αντιλαμβανόμαστε πλήρως την ποικιλία του Ολύμπου σε χλωρίδα. Σε περίπου 5 ώρες από το οροπέδιο το μονοπάτι προσεγγίζει τη θέση Κορομηλιά όπου καταλήγει άσχημος δασικός δρόμος από το Δίον. Στη συνέχεια το μονοπάτι συνεχίζει αριστέρα, απότομα, κατευθείαν στο ρέμα του Ορλιά και καταλήγει στο δρόμο που οδηγεί από το Δίον στο ρέμα του Ορλιά.
Δεν υπάρχει καμία πηγή στη διαδρομή.

ΟΡΒΗΛΟΣ

Κατάφυτο (2.212μ)

Η καταγραμμένη ανάβαση έγινε από τα μαντριά πάνω από το χωριό Κατάφυτο του Νευροκοπίου.
Φτάνονας στο χωριό συνεχίζουμε με το αυτοκίνητο στην άσφαλτο μέχρι την τεχνητή λίμνη (2,5 χλμ από το χωριό). Λίγο πριν τη λίμνη παίρνουμε το δασικό δρόμο δεξιά και τον ακολουθούμε για περίπου 2 χλμ (αφήνουμε δεξιά μας τα μαντριά).
Το σημείο που ξεκινά η ανάβαση είναι σε μια διασταύρωση όπου υπάρχει μια στέρνα-δεξαμενή νερού (υψόμετρο 1140μέτρα). Ακολουθούμε τον δασικό δρόμο που γίνεται όλο και πιο ανηφορικός με κατεύθυνση τις απόκρημνες πλαγιές της κορυφής Τσολιάς. Στο σημείο όπου η βλάστηση αραιώνει σημαντικά (υψόμετρο 1580μ) αφήνουμε τον δρόμο και στρίβουμε δεξιά προς το ρέμα.

Αφού περάσουμε το ξερό ρέμα αρχίζουμε να κάνουμε μερικά ζικ-ζακ και ανεβαίνουμε σε μια ομαλή μαγούλα. Η μαγούλα είναι και το ομαλότερο σημείο της περιοχής, όπου συναντάμε το μονοπάτι με το όνομα «Βασιλικός Δρόμος», ένα παλιό μονοπάτι που οδηγεί στην Βουλγαρία.
Η καταγραφή έγινε σε περίοδο με χιόνι, έτσι δεν ακολουθήσαμε ολόκληρο το μονοπάτι μέχρι την κορυφογραμμή (ελληνο-βουλγαρικά σύνορα) αλλά κατευθυνθήκαμε απευθείας προς την κορυφή (αυτή είναι και η πιο ασφαλέστερη ανάβαση το χειμώνα).

Φτάνοντας στην κορυφογραμμή σε υψόμετρο 1900μ μπροστά μας απλώνονται οι πολύ ομαλές βόρειες (βουλγάρικες) πλαγίες του βουνού. Αριστερά μας βρίσκεται η ψηλότερη κορυφή του Όρβηλου, Τσόλιας ενώ δεξιά μας η Αλή Μποτούς. Πηγαίνοντας αριστερά και ακολουθώντας την κορυφογραμμή (σύνορα) σε μια ώρα φτάνουμε στην Πυραμίδα 100. Λίγα μέτρα πιο δυτικά βρίσκεται η κορυφή Τσολιάς 2212μ με τα δύο Τριγωνομετρικά σημεία (Πυραμίδα 99).

Από τον Τσολιά επιστρέφουμε από τον ίδιο δρόμο πίσω στο σημείο που συναντήσαμε τα σύνορα για πρώτη φορά (αυχένας μεταξύ Τσολιά και Αλη Μποτούς) και συνεχίζουμε την ομαλή κορυφογραμμή μέχρι την κορυφή Αλή Μποτούς 2172μ. (περίπου 2:00 ώρες).
Κοιτάζοντας βόρεια βλέπουμε την Βουλγάρικη κορυφή Γκολέμ Τσάρεβ Βράχ 2191μ. Για την ανάβαση στην κορυφή αυτή ακολουθούμε τα σύνορα μέχρι την Πυραμίδα 103, και έπειτα μπαίνουμε στη Βουλγαρία ακολουθώντας την ομαλή κορυφογραμμή προς την κορυφή (περίπου 700μ μέσα από τα σύνορα).
Η επιστροφή γίνεται περνώντας από την κορυφή Αλή Μποτούς και τραβερσάροντας τις νότιες πιο απότομες πλαγίες του βουνού. Συναντάμε το «Βασιλικό Δρόμο» από όπου επιστρέφουμε από την ίδια διαδρομή που ανεβήκαμε, μέχρι το σημείο από όπου ξεκινήσαμε την ανάβαση.

ΟΧΗ

Κάρυστος, Καλλιανοί

Με πλοίο από τη Ραφήνα φτάνουμε στο Μαρμάρι. Από εκεί με ταξί πάμε στο χωριό Μύλοι πάνω από την Κάρυστο. Το ταξί μας αφήνει στο τέλος του τσιμεντόδρομου πάνω από το χωριό, εκεί όπου υπάρχει νερομάνα και εκκλησάκι. Ξεκινάμε το περπάτημα στο μέτρια σημαδεμένο μονοπάτι δίπλα από στάνη λίγο πιο πάνω από εκεί που μας άφησε το ταξί. Περνάμε από το αρχαίο λατομείο με τους τεράστιους κίονες που βρίσκονται λαξεμένοι στο έδαφος και αφού ανέβουμε χαρακτηριστική σκάλα-μονοπάτι, φτάνουμε σε θαμνότοπους όπου το μονοπάτι τραβερσάρει χωρίς πολλά ανεβοκατεβάσματα. Συναντάμε δρόμο που τον ακολουθούμε προς τα αριστερά.

Σε διασταύρωση συνεχίζουμε προς τα αριστερά μέχρι να συναντήσουμε μεγάλο κτίσμα και πηγή. Από την πηγή ακολουθούμε ανηφορικό δρόμο προς τα αριστερά μέχρι να φτάσουμε σε διασταύρωση πάλι προς τα αριστερά που καταλήγει σε άνοιγμα με καστανιές και στάνη (προσοχή στους σκύλους). Το καταφύγιο βρίσκεται στο δεύτερο ύψωμα από αριστερά όπως κοιτάμε από τη στάνη. Έξω από το καταφύγιο υπάρχει πηγή. Από το καταφύγιο ακολουθούμε το σημαδεμένο μονοπάτι προς το διάσελο και από εκεί στην κορυφή Ιούδας όπου υπάρχουν πέτρινες στάνες, το εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία και κυρίως το ονομαστό Δρακόσπιτο της Όχης.

Από την κορυφή κατεβαίνουμε στην αρχή της χαράδρας του Δημοσάρη που φαίνεται να πρασινίζει κάτω μας είτε επιστρέφοντας λίγο πίσω προς το διάσελο και ακολουθώντας το μονοπάτι, είτε κατεβαίνοντας ίσια κάτω από την κορυφή. Φτάνουμε σε δρόμο και από εκεί στην είσοδο του φαραγγιού όπου έχει φτιαχτεί πύλη και κτίριο για πληροφορίες (πάντα κλειστό). Ακολουθούμε το πολύ παλιό και καλά χαραγμένο μονοπάτι περνώντας στην αρχή από διαμορφωμένες πηγές, μέχρι το βάθος του φαραγγιού όπου υπάρχει τσιμεντένιο γεφυράκι.

Σε τμήμα αυτού του κομματιού της διαδρομής, έχουν κατασκευαστεί τσιμεντένια σκαλοπάτια στρωμένα με πλάκες Καρύστου !!! Εξαιτίας αυτών των σκαλοπατιών, το μονοπάτι που κάποτε ήταν ο δρόμος που ένωνε τα χωριά του Καβοντόρου με την Κάρυστο έχει γίνει πια αδιάβατο για μεγάλα ζώα και πιθανώς επικίνδυνο ακόμη και για τους ανθρώπους, μιας και τα σκαλοπάτια δεν έχουν φτιαχτεί στο ύψος του εδάφους αλλά είναι υπερυψωμένα.

Η διάβρωση του εδάφους εξαιτίας των σκαλοπατιών έχει ενταθεί, με αποτέλεσμα πολύ γρήγορα τα σκαλοπάτια να βρεθούν στον αέρα και να μετατραπούν με τα χρόνια σε σωρούς τσιμέντων στη μέση του βουνού. Και όλα αυτά χωρίς να υπολογίσουμε την απίστευτη ασχήμια και την αντίθεση με την ομορφιά του παλιού μονοπατιού και του τόπου. Αφού ξεπεράσουμε το σοκ από τα σκαλοπάτια, διασχίζουμε το ρέμα από τσιμεντένιο γεφυράκι και συνεχίζουμε την πορεία στο μονοπάτι δίπλα στο ποτάμι. Αν είναι καλοκαίρι μπορούμε να κάνουμε μπάνιο στις βάθρες που σχηματίζονται. Το μονοπάτι καταλήγει στον οικισμό Λενωσαίοι. Από εκεί ακολουθούμε τον δρόμο μέχρι τους Καλλιανούς και τη θάλασσα.

Εναλλακτικά από τη μέση της διαδρομής μπορούμε να ακολουθήσουμε όμορφο μονοπάτι το οποίο ξεκινάει από δρόμο με πόρτα στα αριστερά και το οποίο επίσης καταλήγει στη θάλασσα. Στους Καλλιανούς μπορούμε να κοιμηθούμε στην παραλία και υπάρχει ταβέρνα για φαγητό και δωμάτια.
Η καλύτερη εποχή για τη διάσχιση είναι η αρχή του καλοκαιριού για να έχει αρκετό νερό το ποτάμι και για να ευχαριστηθούμε το μπάνιο στους Καλλιανούς. Συνήθως το πρώτο μέρος της διάσχισης μέχρι το καταφύγιο γίνεται Παρασκευή βράδυ. Για προφανείς λόγους οι νύκτες με φεγγάρι είναι οι καλύτερες.

Η ανάβαση στην κορυφή και η διάσχιση του φαραγγιού γίνεται εύκολα το Σάββατο. Έτσι μας μένει το απόγευμα του Σαββάτου και η Κυριακή για να ευχαριστηθούμε τη θάλασσα. Από τους Καλλιανούς μας παίρνει ο ταξιτζής που μας ανέβασε στους Μύλους και με τον οποίο έχουμε κάνει από πριν τη σχετική συνεννόηση.

ΠΑΓΓΑΙΟ

Τρίκορφο (1.942μ)

Από το χωριό της Πρώτης, άσφαλτος 7 χλμ. οδηγεί στο γυναικείο μοναστήρι της Αναλήψεως. Συνεχίζουμε σε καλό χωματόδρομο για άλλα 5 χλμ. Στην πρώτη διασταύρωση δρόμων που συναντάμε στρίβουμε αριστερά κάνοντας στροφή περίπου 180 μοίρες (ο δρόμος για τα υπόλοιπα 1500 μέτρα είναι αρκετά κακός) ενώ στην αμέσως επόμενη διασταύρωση ακολουθούμε τον δεξιό κλάδο μέχρι που φτάνουμε στο εντυπωσιακό αλλά κλειστό και εγκαταλελειμμένο καταφύγιο της Πρώτης.

Στο καταφύγιο αφήνουμε το αυτοκίνητο και για πέντε λεπτά συνεχίζουμε στο δρόμο που μας βγάζει κάτω από κεραία κινητής τηλεφωνίας. Εγκαταλείπουμε πια τον δρόμο ανηφορίζουμε το ανάχωμα που βρίσκουμε μπροστά μας και αφού προσπεράσουμε από τα δεξιά την κεραία συνεχίζουμε χωρίς να αλλάξουμε κατεύθυνση για άλλα 10' λεπτά σε μονοπάτι. Έτσι οδηγούμαστε σε χαρακτηριστικό λούκι αρκετά ανηφορικό.

Έχοντας πάντοτε το λούκι στα αριστερά μας και με ΒΑ κατεύθυνση, οδηγούμαστε λίγο αργότερα σε μονοπάτι με ομαλή κλίση. Την πορεία μας διευκολύνουν οι χαρακτηριστικές πλάκες που σκεπάζουν την σωλήνα ύδρευσης. Κινούμαστε συνεχώς σε χαρακτηριστική στενή λάκα ανάμεσα στις πλαγιές του Τσεκουριού (αριστερά) και του Τρίκορφου (δεξιά). Αφού περάσουμε από ποτίστρα με νερό καταλήγουμε σε πλάτωμα με γκρεμισμένες πέτρινες στάνες (τα Τσεκούρ' μαντριά όπως ονομάζονται). Από αυτό το σημείο και μετά η πορεία μας χωρίς να αλλάξει κατεύθυνση γίνεται ανηφορική μέχρι το διάσελο που υπάρχει από πάνω μας.

Στο σημείο αυτό συναντιόμαστε με το μονοπάτι που έρχεται από την Εικοσιφοίνισσα. Από εδώ και πέρα με νότια κατεύθυνση και ακολουθώντας τα σημάδια ανηφορίζουμε την κουραστική και απότομη πλαγιά που μας οδηγεί μέχρι το Τρίκορφο την δεύτερη ψηλότερη κορυφή του Παγγαίου (1942 μ.). Η συνολική διάρκεια ανάβασης υπολογίζεται σε 2,5 με 3 ώρες, από το καταφύγιο της Πρώτης.

Για την επιστροφή μπορούμε να κάνουμε μια μικρή παραλλαγή. Ξαναεπιστρέφουμε στο διάσελο και από εδώ παίρνουμε το μονοπάτι της Εικοσιφοίνισσας. Σε μισή ώρα στα αριστερά μας συναντάμε σκαμμένο πέρασμα - σκάλα (κάποια βέλη με σπρέι δείχνουν την πορεία). Αν το προσπεράσουμε σε μερικά μέτρα συναντάμε ράχη με αυτοσχέδια παγκάκια που σημαίνει ότι πρέπει να επιστρέψουμε πάλι πίσω. Το πέρασμα αμέσως μας βγάζει πάλι στην αλπική ζώνη ενώ ψηλά αριστερά στην πλαγιά υπάρχει χαρακτηριστική συστάδα με οξιές που οι ντόπιοι την ονομάζουν «τρεις φωλιές».

Ακολουθώντας το εμφανές μονοπάτι κινούμαστε αρχικά προς τα βορειοανατολικά και στην συνέχεια προς τα ανατολικά. Όταν συναντάμε τους τοποθετημένους σωρούς πέτρας τους ακολουθούμε, περνάμε εύκολα στην απέναντι πλαγιά και αφού χαμηλώσουμε μπαίνουμε σε λουκάκι που μας οδηγεί σε χωματόδρομο. Ακολουθώντας τον χωματόδρομο αριστερά καταλήγουμε και πάλι στο καταφύγιο της Πρώτης.

ΠΑΓΓΑΙΟ

Ποδοχώρι (1.956μ)

H διαδρομή αυτή αποτελεί μια διάσχιση της νότιας κορυφογραμμής του Παγγαίου. Έχει συνολικό μήκος 20 χιλιόμετρα και στο μεγαλύτερο μέρος της κινείται στην αλπική ζώνη του βουνού που είναι εντελώς γυμνή από δένδρα. Όταν ο καιρός είναι καθαρός υπάρχει πλήρης οπτική επαφή της κορυφογραμμής και των κορυφών που θα διασχίσουμε χωρίς μεγάλο πρόβλημα προσανατολισμού ενώ θα έχουμε την ευκαιρία να αντικρίσουμε όμορφα τοπία και να θαυμάσουμε την θέα προς το Βόρειο Αιγαίο. Αν όμως ο καιρός δεν επιτρέπει τη ορατότητα ή υπάρχει πιθανότητα ομίχλης, είναι καλύτερα να μην επιχειρήσουμε την διάσχιση αν δεν γνωρίζουμε καλά το βουνό ή αν δεν διαθέτουμε GPS αφού είναι πολύ εύκολο, καθώς δεν υπάρχει συγκεκριμένο μονοπάτι, να χάσουμε τον προσανατολισμό και να ταλαιπωρηθούμε αρκετά. Η διάσχιση διαρκεί περίπου 8 ώρες και 6 όταν επιχειρηθεί από την αντίθετη κατεύθυνση. Το προτιμότερο είναι να συνδυαστεί με διανυκτέρευση σε κάποιο από τα καταφύγια του βουνού και με κατάβαση ή κατάβαση από κάποια άλλη διαδρομή του βουνού.

Από τον κεντρικό δρόμο Καβάλας-Θεσσαλονίκης (παλιά επαρχιακή οδός) στο Ποδοχώρι ανηφορίζουμε ΒΔ το χωριό για να καταλήξουμε σε χωματόδρομο τον οποίο και ακολουθούμε. Προσπερνάμε μεγάλη ποτίστρα και συνεχίζουμε δεξιά στο χωματόδρομο οποίος τελειώνει σε χαρακτηριστικό μέρος με πλατάνια (5 χιλ περίπου από τον κεντρικό δρόμο). Στο σημείο αυτό ξεκινάει το μονοπάτι. Κατευθυνόμαστε προς το ρέμα και αμέσως στρίβουμε δεξιά (Ν-ΝΑ). Το μονοπάτι στην αρχή κινείται σε διαβρωμένο έδαφος αλλά γρήγορα γίνεται εμφανές και μπαίνει σε δάσος για να καταλήξει σε ράχη. Ακολουθούμε πια την ράχη για να καταλήξουμε σε φαρδύ χαρακτηριστικό ώμο.

Από επάνω μας βλέπουμε στην κορυφογραμμή του βουνού που είναι και ο στόχος μας. Το μονοπάτι καθαρό αλλάζει κατεύθυνση προς τα δυτικά για να τραβερσάρει την πλαγιά μέχρι την διπλανή χαρακτηριστική ράχη πάνω από χωματόδρομο. Από εδώ ανηφορίζουμε πια για να βγούμε στην κορυφογραμμή. Με ανατολική πια κατεύθυνση προσπαθούμε να κινούμαστε πάνω στην ράχη του βουνού ακολουθώντας τα μονοπάτια που έχουν ανοίξει οι αγελάδες. Γρήγορα καταλήγουμε σε διάσελο δίπλα σε χωματόδρομο.

Ανηφορίζουμε την πλαγιά μπροστά μας περνώντας πάνω από την εντυπωσιακή μικρή ορθοπλαγιά που έχουμε στα δεξιά μας χωρίς να απομακρυνόμαστε ποτέ από την ράχη του βουνού. Τώρα πια στα δεξιά (Νότια) στο βάθος βλέπουμε τα χτένια (μια χαρακτηριστική βράχινη κόψη) και αριστερά (Βόρεια) σε μικρό διάσελό το λευκό καταφύγιο του ΕΟΣ Ροδολίβους.

Ανηφορίζουμε την απότομη πλαγιά για να ξαναβρεθούμε στην ράχη του βουνού που σιγά-σιγά μας φέρνει κάτω από την κορυφή Κούμπλη. Για να την αποφύγουμε την τραβερσάρουμε από αριστερά όπου συναντάμε και τα πασαλάκια του εθνικού μονοπατιού 04 που έρχονται από το Ροδολίβος και καταλήγουμε σε φαρδύ διάσελο με κατεστραμμένη πέτρινη στάνη. Στα αριστερά μας και Βόρεια διακρίνουμε την κορυφή Βοσκός ή Βλάχος που είναι η τρίτη ψηλότερη του Παγγαίου (1858 μ.) προς την οποία πρέπει να κατευθυνθούμε.

Εδώ τα πασαλάκια μας οδηγούν αριστερά διαγράφοντας ένα μεγάλο κύκλο. Για συντομία όμως εμείς ανηφορίζουμε την πλάγια για λίγο και στη συνέχεια στρίβουμε αριστερά προς τον Βοσκό για να καταλήξουμε σε ρεματιά όπου ξανασυναντάμε τους στύλους του 04. Με κατεύθυνση πια ΒΑ ανηφορίζουμε την ρεματιά μέχρι το τέρμα της Από εδώ πια αντικρίζουμε μπροστά μας την ψηλότερη κορυφή του Παγγαίου (Μάτι 1956μ.) με την κεραία της ΕΡΤ επάνω της όπου και φτάνουμε σε 20 λεπτά. Για το καταφύγιο του Χαζηγεωργίου ακολουθούμε τον χωματόδρομο και στην πρώτη δεξιά φουρκέτα που κάνει ο δρόμος πάνω από δεξαμενή νερού πιάνουμε το μονοπάτι του Τρίκορφου που μας οδηγεί στο καταφύγιο.

ΠΑΝΑΙΤΩΛΙΚΟ

Ένα, αναπάντεχα, πολύ όμορφο βουνό και μια θεαματική διάσχιση σε κορυφογραμμή.
Ξεκινάμε από το γήπεδο της Περιστέρας και λίγο μετά γεμίζουμε νερό σε πηγή. Σε περίπου 20Υ από την Περιστέρα φτάνουμε σε δρόμο που τον ακολουθούμε προς τα αριστερά για περίπου 1700 μ. Αφήνουμε το δρόμο και πιάνουμε μονοπάτι το οποίο ξαναβγαίνει στο δρόμο κοντά σε βρύση.

Ακολουθούμε για πολύ λίγο το δρόμο και ξαναπαίρνουμε το μονοπάτι που μας οδηγεί τελικά στο καταφύγιο του ΕΟΣ Αγρινίου μιάμιση ώρα από την Περιστέρα. Το καταφύγιο είναι κτισμένο με κορμούς (όπως Φινλανδία), είναι καινούργιο και άνετο. Υπάρχει η δυνατότητα ελεύθερου μαγειρέματος στην πλήρως εξοπλισμένη κουζίνα αλλά αν βαριέστε, έχετε ακόμη και δυνατότητα για "delivery" παϊδάκια από το χωριό !!!

Από το καταφύγιο η διαδρομή ανηφορίζει μέσα στο δάσος, Περνά από δύο πηγές και φτάνει σε μεγάλο άνοιγμα κάτω από χαρακτηριστικό διάσελο. Δεν βγαίνουμε στο διάσελο και συνεχίζουμε την ανάβαση προς τα δεξιά. Κινιόμαστε ανατολικά μέχρι να ανέβουμε σε ράχη. Συνεχίζουμε την πορεία με ανεβοκατεβάσματα και βγαίνουμε σε κορυφογραμμή την οποία ακολουθούμε. Κατηφορίζουμε σε διάσελο με δένδρα. Από εδώ τραβερσάρουμε το απέναντι βουνό και φτάνουμε σε διάσελο πίσω του, όπου έρχεται και το μονοπάτι από Αγία Παρασκευή.

Από εδώ ανηφορίζουμε στον Κατελάνο που φτάνουμε περίπου σε περίπου 4 ώρες από το καταφύγιο. Από την κορυφή κατηφορίζουμε ως το διάσελο που συναντάμε το μονοπάτι από Κάτω Λαμπίρι. Το αγνοούμε και συνεχίζουμε το κατέβασμα ΒΑ. Ανηφορίζουμε σε ράχη με μάντρα. Από εκεί κατηφορίζουμε απότομα προς τα δεξιά, διασχίζουμε δρόμο και συνεχίζουμε το κατέβασμα μέχρι να φτάσουμε σε δρόμο πάνω από το χωριό (σπίτια). Ακολουθούμε το δρόμο προς τα αριστερά μέχρι την άσφαλτο στο κέντρο του χωριού.
Η διαδρομή του αρχείου καταλήγει 1,5 χλμ πιο πάνω σε ταβέρνα έξω από το χωριό.

ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ

Μονή Ιερουσαλήμ

H πορεία ξεκινάει από την Μονή Ιερουσαλήμ πάνω από τη Δαύλεια, περνάει από το Ακρινό Νερό, την Σιδερόπορτα, τον Τσάρκο και καταλήγει στη Λιάκουρα

ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ

Επτάλοφος

Mιά πολύ όμορφη και ασυνήθιστη στους Αθηναίους πεζοπόρους, διαδρομή που ξεκινάει από το Πολύδροσο (Κάτω Σουβάλα) και καταλήγει στον Επτάλοφο (Πάνω Αγόριανη).

ΠΑΡΝΗΘΑ

Χασιά

Ξεκινάμε από τη Χασιά και παίρνουμε το δρόμο προς Άγιο Νικόλαο. Φτάνουμε μέχρι το τέλος του δρόμου και περνάμε δίπλα από μοναχικό σπίτι κάτω από πυλώνα υψηλής τάσης. Συνεχίζουμε σε χωματόδρομο και μετά σε μονοπάτι. Το μονοπάτι ελίσσεται στις δυτικές πλαγιές της Αλογόπετρας πάνω από το ρέμα της Γιαννούλας (συνέχεια της Γκούρας).

Φτάνοντας απέναντι περίπου από τη Μονή Κλειστών αρχίζουμε να ανηφορίζουμε απότομα προς την κορυφή Ταμίλθι την οποία επίσης τραβερσάρουμε από δυτικά κινούμενοι πάνω από το ρέμα της Γκούρας μέχρι να φτάσουμε στη πηγή Ταμίλθι. Από εκεί ένα μονοπάτι συνεχίζει κατά μήκος της χαράδρας της Γκούρας ακολουθώντας τη σωλήνα υδροληψίας που κατεβάζει το νερό της πηγής Γκούρας στη Χασιά. Εμείς δεν ακολουθούμε αυτό το μονοπάτι αλλά στρίβουμε δεξιά και ακολουθούμε άλλο ανηφορικό μονοπάτι που κινείται βόρεια από την κορυφή Ταμίλθι.

Το μονοπάτι συναντά δασικό δρόμο τον οποίο διασχίζουμε για να τον ξανασυναντήσουμε λίγο πιο κάτω σε περιοχή με τραπέζι και πάγκους για πικ-νικ. Διασχίζουμε ξανά τον δρόμο και συνεχίζουμε σε μονοπάτι το οποίο, αφού περάσει από την περιοχή Καμπέρα, καταλήγει σε δασικό δρόμο. Ακολουθούμε το δρόμο προς τα αριστερά. Λίγο πιο κάτω ο δρόμος διασταυρώνεται με ρεματιά που οδηγεί στο Σπήλαιο Πανός πάνω από τη χαράδρας της Γκούρας.

Δεν ακολουθούμε τη ρεματιά, αλλά υνεχίζουμε στο δρόμο για 200 μ. ακόμη και τον αφήνουμε για να ανηφορίσουμε προς τα δεξιά στο μονοπάτι (δρόμος πια;) που οδηγεί στο εκκλησάκι της Αγίας Παρασκευής. Από την Αγία Παρασκευή παίρνουμε το μονοπάτι το οποίο περνάει αρχικά από την πηγή Ρουμάνι για να καταλήξει, αφού περάσει δίπλα από συρματοπλέγματα, στον παλιό καταστραμμένο ασφαλτόδρομο που οδηγεί στη βίλα του δικτάτορα Παπαδόπουλου.

Ακολουθούμε το δρόμο προς τα αριστερά και καταλήγουμε στο διάσελο του Πανός και από εκεί στον περιφερειακό ασφαλτόδρομο. Ακολουθούμε τον περιφερειακό προς τα αριστερά και μετά από 150-200 μ. στρίβουμε αριστερά σε μονοπάτι για την πηγή Πλατάνα που βρίσκεται ακριβώς πάνω από τον δρόμο και από εκεί για τη πηγή Σκίπιζα την πιο ψηλή πηγή της Πάρνηθας στη καρδιά του βουνού.

ΠΗΛΙΟ

Αγ. Γεώργιος

Ένα από τα πιο όμορφα μονοπάτια του Πηλίου ιδίως την Άνοιξη που τα ρέματα έχουν πολλά νερά. Το μειονέκτημα του είναι ότι ακολουθεί συχνά κομμάτια χωματόδρομου. Έχει θαυμάσια θέα στο Παγασητικό κόλπο.

ΦΡΑΚΤΟ

Καταρράκτες (Ροδόπη)

Για να μεταβούμε στο Εργοτάξιο του Φρακτού από το Παρανέστι Δράμας ακολουθούμε την άσφαλτο για 35 χιλ. που οδηγεί στα Θερμιά. Συνεχίζουμε για άλλα 5 χιλ. σε χωματόδρομο και στην διασταύρωση που συναντάμε (θέση Ζ) στρίβουμε δεξιά και συνεχίζουμε για άλλα 14 χιλιόμετρα πάντα σε χωματόδρομο μέχρι το Φρακτό.

Από το Φρακτό παίρνουμε τον κατηφορικό δρόμο για το δάσος του Φρακτού. Σε χίλια μέτρα συναντάμε διασταύρωση με πινακίδες πληροφόρησης και μπάρα στον ένα κλάδο. Εμείς στρίβουμε δεξιά, ακολουθούμε τον δρόμο για μερικά μέτρα και σε ξύλινη πινακίδα στρίβουμε αριστερά σε μονοπάτι. Το μονοπάτι κινείται σε πανέμορφο δάσος από πανύψηλα πεύκα και συστάδες σημύδας. Σε μισή ώρα καταλήγουμε στο Τζάκι ρέμα όπου φτάνει και ο δρόμος που αφήσαμε παραπάνω.

Συνεχίζουμε στον δρόμο περνάμε από κιόσκι με θέα και κατηφορίζουμε για να συναντήσουμε το Αχλαδόρεμα. Περνάμε το ρέμα και συνεχίζουμε στο δρόμο για να φτάσουμε σε δεξιά στροφή. Στο σημείο αυτό υπάρχει μικρό σπιτάκι και πινακίδες προς τους καταρράκτες. Ακολουθούμε πια το μονοπάτι μέσα στο πυκνό δάσος και προσεγγίζουμε εύκολα τον πρώτο καταρράκτη. Συνεχίζουμε για να συναντήσουμε διασταύρωση μονοπατιών.

Δεξιά στρίβει για τα ερείπια του Αχλαδοχωρίου (σε όλες τις διασταυρώσεις υπάρχουν πινακίδες) αλλά εμείς συνεχίζουμε ίσια επάνω για τον δεύτερο καταρράκτη ενώ για τον τρίτο και πιο εντυπωσιακό χρειάζεται λίγη μεγαλύτερη προσπάθεια αφού το μονοπάτι είναι κακό και ανηφορικό.

Αφού απολαύσουμε την θέα των καταρρακτών επιστρέφουμε στην διασταύρωση που προαναφέραμε και στρίβουμε αριστερά για τα ερείπια του Αχλαδοχωρίου. Το αχνό μονοπάτι τραβερσάρει την πλαγιά ενώ οι ταμπέλες του δασαρχείου μας πληροφορούν για τα είδη των δένδρων που συναντάμε. Αφού περάσουμε τα ερείπια κατηφορίζουμε και καταλήγουμε σε χωματόδρομο. Ακολουθούμε τον χωματόδρομο προς τα δεξιά για βγούμε σε πλάτωμα με βρύση και κιόσκι με υπέροχη θέα. Συνεχίζοντας τον χωματόδρομο καταλήγουμε και πάλι στο σπιτάκι και στην αρχή του μονοπατιού των καταρρακτών. Επιστροφή από τα ίδια.

ΚΟΥΛΑ

Κορυφές Πέτρα (1.536μ)

Η ανάβαση ξεκινά από το χωριό Δημάριο. Στη βόρεια πλαγιά του χωριού υπάρχει μια βρύση όπου και είναι το σημείο εκκίνησης της διαδρομής. Περνάμε το γεφυράκι και μετά από 100 μέτρα στρίβουμε αριστερά, αφήνοντας το στενό δρόμο και ακολουθώντας το μονοπάτι, που περνά ανάμεσα από τις παράγκες όπου ξεραίνουν τον καπνό. Ανεβαίνοντας ψηλότερα το μονοπάτι γίνεται ευδιάκριτο και βγαίνει στην ράχη στο σημείο «Βράχος» από όπου έχει καλή θέα προς το χωριό. Συνεχίζουμε πάνω στην ομαλή ράχη και μπαίνουμε σε δάσος με μεγάλες οξιές.

Λίγο πιο ψηλά συναντάμε το μεγάλο οροπέδιο, λιβάδια με φτέρες όπου στην κάτω αριστερή άκρη βρίσκονται τα ερείπια παλιού στρατιωτικού φυλακίου. Διασχίζοντας το λιβάδια προς τα επάνω μπαίνουμε στο δάσος με μεγάλες οξιές όπου συναντάμε τα κόκκινα σημάδια του μονοπατιού. Ακολουθούμε τα σημάδια και κάνοντας πολλά Ζ, με αρκετή ανηφόρα, φτάνουμε στο διάσελο. Φτάνοντας στο διάσελο πηγαίνουμε αριστερά οπού υπάρχει ένα πανέμορφο μικρό μονοπάτι το οποίο τραβερσάρει τις απότομες πλαγιές μέχρι που συναντάμε ένα δεύτερο διάσελο. Πηγαίνουμε αριστερά και σε απόσταση 100 μέτρων βρίσκεται η κορυφή Πέτρα από όπου έχουμε καταπληκτική θέα (υπάρχει κολωνάκι και ένα μικρό πέτρινο παρατηρητήριο).

Έπειτα επιστρέφουμε στο διάσελο και συνεχίζοουμε στο μονοπάτι το οποίο χάνεται λίγα μέτρα πριν τα σύνορα. Μόλις συναντάμε την οριογραμμή την ακολουθούμε με κατεύθυνση βόρεια (δεξιά). Το σύνορο περνά από αρκετές μικρές κορυφές μέχρι να φτάσουμε στην Πυραμίδα 54, 1.575μ.
Επιστρέφουμε από την ίδια διαδρομή μέχρι το οροπέδιο. Στο οροπέδιο κινούμαστε δεξιά στις πλαγίες και λίγο πιο χαμηλά συναντάμε την βρύση που έχει πολύ νερό όλο το χρόνο (βρίσκεται κοντά στο φυλάκιο). Ακολουθώντας το ομαλό κατηφορικό μονοπάτι φτάνουμε στο ρέμα το οποίο περνάμε και φτάνουμε στο Δημάριο.

ΣΑΟΣ

Σαμοθράκη

Η διαδρομή αρχίζει μέσα από το χωριό Θέρμα το οποίο βρίσκεται πολύ κοντά στη βόρεια ακτή της Σαμοθράκης, (υψόμετρο περίπου 60μ.) και ανηφορίζει με κατεύθυνση Ν-ΝΔ, μέχρι την κορυφή. Η διαδομή μέχρι την κορυφή ανήκει στο διεθνές μονοπάτι Ε6.
Ανηφορίζουμε τον μοναδικό δρόμο που υπάρχει και βγαίνουμε σε υδραγωγείο όπου ο χωματόδρομος χαλάει. Προσοχή στην αρχή του μονοπατιού λίγο πιο πέρα. Στρίβουμε πάνω δεξιά και δεν πάμε ευθεία διότι θα βγούμε στις βάθρες.

Το μονοπάτι ανεβαίνει φιδωτά σε πλαγιά με πολλές φτέρες και μετά από μισή ώρα μπαίνει σε χαμηλή βλάστηση με θάμνους και κέδρα. Είναι γενικά ευδιάκριτο και μερικώς σηματοδοτημένο με κόκκινη μπογιά και κούκους. Αραιά συναντάμε και σήματα του Ε6.
Σε μια ή μιάμιση ώρα, αναλόγως του ρυθμού μας, μπαίνουμε σε εντυπωσιακό δάσος βελανιδιάς που θα μας προφυλάξει για πολλή ώρα από τον ήλιο μέχρι να φτάσουμε λίγο πάνω από τα 1000 μέτρα.

Κάπου εκεί, λίγο πριν βγούμε σε γυμνό τοπίο, στρίβουμε αριστερά και τραβερσάρουμε την πλαγιά για να διασχίσουμε τη ρεματιά και να βγούμε στην απέναντι ράχη.
Πριν βγούμε απέναντι, στην βάση της μικρής χαράδρας, έχει τρεχούμενο νερό σε πηγή και σε ρέμα με ελάχιστη ροή το καλοκαίρι. Είναι το τελευταίο νερό πριν την κορυφή. Εκμεταλευτείτε το με κάθε τρόπο.

Όταν περάσουμε στην απέναντι ράχη ανεβαίνουμε την κόψη κατευθείαν προς τα πάνω. Στην αρχή περπατάμε μέσα σε δένδρα και πυκνή φτέρη. Η δασωμένη περιοχή συνεχίζεται μέχρι τα 1200μ. περίπου. Μετά μπαίνουμε σε πλαγιά χωρίς δέντρα, με άγρια θαμνώδη βλάστηση.
Από τα 1320μ. περίπου και πάνω διασχίζουμε άγριο, βραχώδες και μερικές φορές ελαφρώς δύσβατο τοπίο, χωρίς βλάστηση. Το μονοπάτι στο τμήμα αυτό είναι ασαφές ή δεν υπάρχει καθόλου αλλά η διαδρομή μας είναι σηματοδοτημένη με κόκκινα σημάδια και κούκους.

Λίγο πάνω από τα 1500 μ. φτάνουμε σε διάσελο από όπου έχουμε θέα στη δυτική πλευρά του βουνού και στο φαράγγι του Ξηροποτάμου.
Εδώ αρχίζει η διαδρομή της κατάβασης προς τη Χώρα, και η κακοτράχαλη κορυφογραμμή με τις τρεις ψηλές κορυφές του βουνού. Λίγο πάνω από το διάσελο φτάνουμε στην πρώτη κορυφή στα 1588 μ. στην οποία υπάρχει τετράγωνο κολωνάκι.

Συνεχίζουμε στην πολύ άγρια κορυφογραμμή και μετά από 20' - 30' φτάνουμε στη δεύτερη κορυφή (1618μ.) στην οποία υπάρχει κυλινδρικό κολωνάκι και παλισίδερα (μπαταρίες, κατεστραμμένες ηλιακές κυψέλες κα). Από τη δεύτερη κορυφή, αφού διασχίσουμε απόσταση μικρότερη των 300μ. σε ευκολότερο πεδίο, φτάνουμε στη ψηλότερη κορυφή του βουνού, (1621μ.) στην οποία υπάρχει μια μεταλλική Ελληνική σημαία.

Μέχρι εδώ χρειάζονται 4-5 ώρες από τα Θέρμα.
Γυρνάμε πίσω στην αρχή της κορυφογραμμής, στο διάσελο όπου διασταυρώνονται τα μονοπάτια από Θερμά και Χώρα. Αν ήμασταν προσεκτικοί θα είχαμε δει κατά την ανάβαση το μεγάλο κόκκινο βέλος που σηματοδοτεί την αρχή της κατάβασης προς την Χώρα. Στη πραγματικότητα δεν υπάρχει κανένα μονοπάτι.

Η κατάβαση στο μεγαλύτερο μέρος της είναι επίπονη, ακολουθεί απότομα και σαθρά λούκια και κόψεις, και αν κάποιος δεν είναι εξοικειωμένος με την περιοχή θα πρέπει να είναι εξαιρετικά προσεκτικός για να μη χάσει (δύσκολο αλλά όχι αδύνατο) τα μεγάλα κόκκινα σημάδια που σηματοδοτούν τη διαδρομή. Γιατί αν τα χάσει χάθηκε. Το βουνό είναι πολύ άγριο από αυτή τη μεριά και δεν έχει καμμία σχέση με την ευχάριστη ανάβαση από τα Θερμά.

Η κατάβαση στο πρώτο σκέλος της είναι μια επικίνδυνη δραστηριότητα μιας και κατεβαίνουμε ένα απότομο και σαθρό λούκι. Βγαίνουμε από το λούκι προς τα δεξιά (προσοχή μη χάσετε το σημείο εξόδου από το λούκι) και συνεχίζουμε την κατάβαση σε σαθρή και απότομη ράχη. Στο σημείο που το πεδίο γίνεται ομαλό στρίβουμε δεξια και κατηφορίζουμε σε λούκι.
Μετά από ώρα, το πεδίο γίνεται ηπιότερο και με κίνηση προς τα κάτω και δεξιά περνάμε τραβερσαριστά διαδοχικά λούκια.

Σιγά σιγά μπαίνουμε σε βλάστηση και αρκετά κάτω (μετά από απανωτές διασχίσεις πτυχώσεων του βουνού) βρίσκουμε το πρώτο νερό το οποίο, αν υπάρχει, για να το πιεις πρέπει να γλύψεις τον βράχο.Το ευδιάκριτο πλέον μονοπάτι τραβερσάρει το βουνό και μετά από λίγο συναντά πολύ νερό σε όμορφη ρεματιά.

Το τμήμα της διαδρομής ανάμεσα στα δύο νερά παρότι είναι καταγραμμένο με το gps ίσως να μην είναι ακριβές εξαιτίας της θέσης των δορυφόρων. Παρόλα αυτά στο σημείο αυτό το μονοπάτι είναι σαφές και δεν υπάρχει πρόβλημα χασίματος.
Μετά τη ρεματιά με το νερό, σιγά σιγά το μονοπάτι ανοίγει και γίνεται δύσβατος δασικός δρόμος.
Σε όλο το μήκος του δρόμου μέχρι τη Χώρα θα βρούμε ποτίστρες με τρεχούμενα νερά. Κατεβαίνοντας τον δρόμο η θέα τόσο προς τις κορφές όσο και προς την θάλασσα αποζημιώνει, όπως εξάλλου και σε όλη την κατάβαση αν έχουμε κουράγιο να τη θαυμάσουμε.
Χαμηλά, στο μοναδικό σταυροδρόμι που πιθανόν θα μας μπερδέψει, πάμε δεξιά ακολουθώντας τα σημάδια στα δένδρα.

Σε λίγη ώρα βγαίνουμε στο εκκλησάκι του Σωτήρα, περνάμε από το γήπεδο και καταλήγουμε, ακολουθώντας το καλντερίμι, στη Χώρα.
Από τά Θέρμα μέχρι τη Χώρα θα χρειαστείτε 8-12 ώρες, αναλόγα με τα κέφια, τη συντροφιά και τη φυσική σας κατάστασή.

ΤΑΥΓΕΤΟΣ

Πενταδάκτυλος

Ξεκινάμε από την Αναβρυτή και ακολουθούμε το καλά σημαδεμένο Ε4. Αφήνουμε το Ε4 1 ώρα αργότερα για να ακολουθήσουμε το επίσης καλά σημαδεμένο μονοπάτι για Σπανακάκι. Στη διασταύρωση των μονοπατιών υπάρχει ενημερωτική ταμπέλα. Περνάμε την τελευταία πηγή πάνω από το Καρπενόρεμα, λίγο δεξιότερα από το Ε4, και ανηφορίζουμε μέχρι τη θέση Λιβάδι. Και αυτό το σημείο, όπως και χαμηλότερα πάνω από την Αναβρυτή οι εγκαταλειμμένες πεζούλες, καταλαμβάνεται από το δάσος που εξαπλώνεται ραγδαία.

Από το Λιβάδι η διαδρομή ανεβαίνει χύμα από το δεξιό λούκι ως την κορυφογραμμή στη θέση Τσάρκος. Υπάρχει και μονοπάτι. Στη θέση Τσάρκος λίγο κάτω από την κορυφογραμμή υπάρχουν 2 κλειδωμένα κτίρια του βοτανικού σταθμού. Από εδώ αρχίζει το περπάτημα στην κορυφογραμμή με συνεχή γερά ανεβοκατεβάσματα και αν είστε τυχεροί ωραία θέα. Η κορυφογραμμή έχει δύο εκτεθειμένα περάσματα. Το πρώτο είναι λίγο πριν την 2228 και είναι προβληματικό (εκτεθειμένο) μόνο αν το βρείτε παγωμένο το χειμώνα.

Το δεύτερο είναι το Σιδηρόκαστρο, το οποίο, ειδικά το χειμώνα, μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα προβληματικό για μη έμπειρους ορειβάτες. Υπάρχει η δυνατότητα διαφυγής προς τα αριστερά παρακάμπτοντας το οροπέδιο του Προφήτη Ηλία αλλά και αυτή η λύση μπορεί να αποδειχθεί προβληματική σε περίπτωση πάγου. Το καλοκαίρι αν και έχω δει να το ανεβαίνει ένας σκύλος μόνος του, δεν παύει να είναι σημαντικό πρόβλημα για όποιον φοβάται τα ύψη και τα εκτεθειμένα περάσματα. Ένα σχοινί δεν βλάπτει.

Από το Σιδηρόκαστρο ανηφορίζουμε μέχρι την αρχή της Αθάνατης Ράχης και από εκεί κατηφορίζουμε γρήγορα προς τις Πόρτες και το καταφύγιο, αφήνοντας τον Προφήτη Ηλία για άλλους, πιο λεβέντες. Μετά το καταφύγιο η διαδρομή μας ακολουθεί το κλασσικό μονοπάτι μέχρι την πηγή Μαγγανιάρη και την άσφαλτο.

ΤΡΙΚΛΑΡΙΟ

Βατοχώρι

Η διαδρομή ξεκινάει από την άσφαλτο, μέσα από το Βατοχώρι. Αρχικά κινούμαστε βόρεια μέσα σε αραιά δέντρα (κατά βάση κρανιές, αν δεν κάνω λάθος) και μετά από λίγο στρίβουμε βορειοδυτικά και πιάνουμε την ράχη Σφήνα και κινούμαστε στο ψηλότερο σημείο αυτής. Σε υψόμετρο περ. 1650 μ. φτάνουμε στην κορυφογραμμή και κατά διαστήματα έχουμε και θέα της Μικρής Πρέσπας. Συνεχίζοντας φτάνουμε στην κορυφή Μέγας Αλέξανδρος (1749 μ.) από όπου έχουμε καλή θέα στο εκεταμένο οροπέδιο που υπάρχει στο Τρικλάριο.

Από την κορυφή συνεχίζουμε βόρεια (350 μοίρες) διασχίζοντας οροπέδιο και σε μια ώρα περίπου φτάνουμε στις παρυφές δάσους οξιάς. Πριν μπούμε στο δάσος, έχουμε φοβερή θέα των Πρεσπών από ψηλά. Κατηφορίζοντας, η κατεύθυνσή μας ΒΑ (30 μοίρες), τελικά μπαίνουμε σε χωματόδρομο που ακολουθεί την περίμετρο της λίμνης από περίπου 400μ. ψηλότερα. Ο χωματόδρομος μας βγάζει στο χωριό Οξιά μετά από αρκετή ώρα και εν συνεχεία στη Μικρολίμνη.

Για να κόψει κανείς πολύ δρόμο μπορεί να κινηθεί βόρεια, να κατέβει στην όχθη της μικρής Πρέσπας και να ακολουθήσει την λίμνη από κοντά. Αυτή η παραλλαγή όμως ούτε είναι καταγεγραμμένη ούτε την έχω κάνει για να σχολιάσω την δυσκολία της. Έχω ακούσει ωστόσο ότι είναι πολύ όμορφη.
Η διαδρομή διαρκεί 8 γεμάτες ώρες (19 χλμ) και δεν παρουσιάζει τεχνικές δυσκολίες.

ΦΑΛΑΚΡΟ

Κορυφή Αγ. Παύλος

Ο ορεινός όγκος του Αγίου Παύλου (1770 μ.) βρίσκεται στα δυτικά του Φαλακρού όρους ανάμεσα στην εθνική οδό Δράμας - Νευροκοπίου, το οροπέδιο του Νευροκοπίου και τις πηγές του Αγγίτη. Ανήκει στο ορεινό συγκρότημα του Φαλακρού, παρά το γεγονός ότι είναι αρκετά ξεκομμένο από αυτό και μακριά από τις ψηλότερες κορυφές του.

Η ανάβαση ξεκινάει έξω από το χωριό Γρανίτης μπροστά από τις παιδικές κατασκηνώσεις της Μητρόπολης στο δρόμο για το Νευροκόπι. Στο σημείο αυτό υπάρχει χωματόδρομος με πινακίδα που δείχνει την πορεία που την κορυφή. Ακολουθούμε τον δρόμο για 15 λεπτά που μας οδηγεί στο παλιό εγκαταλελειμμένο σανατόριο και στο σημείο που ο δρόμος κάνει μια μικρή δεξιά φουρκέτα τον αφήνουμε και συνεχίζουμε ίσια στο δάσος προσέχοντας τα ξεθωριασμένα σημάδια που υπάρχουν στα δένδρα και στους βράχους.

Συνεχίζουμε μέσα σε πυκνό δάσος οξιάς και το καλογραμμένο ανηφορικό μονοπάτι μας ανεβάζει στα 1030 μ. απ' όπου ξεκινάει μια τεράστια τραβέρσα στη δασωμένη πλαγιά του βουνού. Για την επόμενη μία ώρα που θα περπατήσουμε, πάντα σε καλογραμμένο μονοπάτι, θα κερδίσουμε μόνο 150 μέτρα σε ύψος. Στο τέλος της τραβέρσας το μονοπάτι αρχίζει να ανηφορίζει και πάλι και γρήγορα μας οδηγεί στα πρώτα ξέφωτα.

Διασχίζοντας τα ξέφωτα και τα λιβάδια φτάνουμε σε μικρή ράχη που την ακολουθούμε με νότια κατεύθυνση και ξαναμπαίνουμε σε δάσος με οξιές που βρίσκετε στη πλαγιά αριστερά μας. Τραβερσάρουμε την πλαγιά και καταλήγουμε σε χαρακτηριστικό διάσελο στην κορυφογραμμή του βουνού στα 1380μ. Απ' εδώ ακολουθούμε την κορυφογραμμή του βουνού με δυτική κατεύθυνση όπου μετά από επίπονη ανάβαση καταλήγουμε σε στενή ράχη και στην συνέχεια στην κορυφή του βουνού στα 1770 μέτρα με το ομώνυμο εκκλησάκι.

ΨΗΛΟΡΕΙΤΗΣ

Καταφύγιο ΕΟΣ Ρεθύμνου

Από το χωριό Κουρούτες ξεκινάει χωματόδρομος που μετά από 12 χιλιόμετρα οδηγεί στο καταφύγιο του ΕΟΣ Ρεθύμνου. Τον Τουφωτό Πρίνο (το όνομα του καταφυγίου) τον βρήκαμε πρωτότυπο σαν σχέδιο (δικαιολογεί και το όνομά του) αλλά πολύ βρώμικο και εγκαταλελειμμένο.
Το μονοπάτι ξεκινάει δίπλα από Δεξαμενή νερού. Με καλή ορατότητα δεν υπάρχει πρόβλημα και ακολουθείς τα λιγοστά σημάδια που ''τσιγκούνικα'' σηματοδοτούν το μονοπάτι. Ακολουθώντας την ρεματιά ανατολικά συναντούμε το μονοπάτι που έρχεται από το Νότο (από τον Κούμο).

Από εκεί τα σημάδια μας οδηγούν Βόρεια. Έχοντας στα δεξιά μας την κορυφή Αγκαθιάς και αριστερά μας το Κακοπλάι φθάνουμε σε ράχη και ακολουθούμε τα σημάδια (κίτρινο με μαύρο), με κατεύθυνση τώρα ΒΔ. Δυο υψώματα μας χωρίζουν πλέον και σε λίγο αντικρίζουμε την εκκλησία του Τιμίου Σταυρού στην κορυφή. Σε όλη την διαδρομή μας συντροφεύουν κατσίκια. Πανόραμα όλης της Κρήτης. Ειδικά προς Νότο η θέα μαγεύει. Μελανό σημείο το απίστευτο σκουπιδαριό που βρίσκεται γύρω από τον ναό και η βρώμα που επικρατούσε μέσα. Σε περίπτωση καταιγίδας θα υπάρξει μεγάλο δίλημμα για την χρήση του ναού σαν καταφύγιο.